CLOSE WINDOW

D4213
Wylie
#། །རྒྱ་གར་སྐད་དུ། ཧེ་ཏུ་བིན་དུ་ནཱ་མ་པྲ་ཀ་ར་ཎ། བོད་སྐད་དུ། གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཐིགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་རབ་ཏུ་བྱེད་པ། འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །དོན་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་སྒྲུབ་པའི་རྟེན་ནི། རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཉིད་ཡིན་པས། དེ་བྱེ་བྲག་ཏུ་རྟོགས་པར བྱ་བའི་ཕྱིར།མདོར་བསྡུས་ནས་འདི་བརྩམ་མོ། །ཕྱོགས་ཆོས་དེའི་ཆས་ཁྱབ་པ་ནི་། །གཏན་ཚིགས་དེ་ནི་རྣམ་གསུམ་ཉིད། །མེད་ན་མི་འབྱུང་ངེས་ཕྱིར་རོ། །གཏན་ཚིགས་ལྟར་སྣང་དེ་ལས་གཞན། །ཕྱོགས་ནི་ཆོས་ཅན་ཏེ། ཡན་ལག་ལ་སྤྱི་ཉེ་བར་བརྟགས་པའི་ཕྱིར་རོ། ། གལ་ཏེ་དགོས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཉེ་བར་གདགས་པར་མི་བྱའོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ་ཉེ་བར་གདགས་པ་ནི་ཆོས་ཅན་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་དགག་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་མིག་གིས་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡོངས་སུ་སྤངས་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཆོས་ནི་གཞན ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་པས་ཀྱང་།རྟེན་ཆོས་ཅན་འགྲུབ་ལ། ཆོས་ཅན་སྨོས་པས་ཀྱང་ཉེ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་པར་འགྲུབ་བོ་ཞེ་ན། དཔེའི་ཆོས་ཅན་ཡང་ཉེ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཆོས་ཁྱབ་པས་དཔེའི་ཆོས་ཅན་ལ་ཡོད་པར་གྲུབ་པའི་ ཕྱིར།ཆོས་ཅན་གྱི་ཆོས་སྨོས་པས་ནི། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་ཡོངས་སུ་བསྡུས་སོ། །གྲུབ་ཀྱང་ངེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡང་སྨོས་སུ་དོགས་པར་འགྱུར་ཏེ། མཐུན་པ་ལ་ཡོད་པ་ཁོ་ནས་ལྡོག་པ་ལ་དེ་མེད་པར་གྲུབ་མོད་ཀྱི། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པ་ལ་མེད་པ་ཞེས་སྨོས་པ་བཞིན་ དུ།དེའི་ཆོས་ཁྱབ་པ་སྨོས་པས། དཔེའི་ཆོས་ཅན་ལ་ཡང་ཡོད་པར་གྲུབ་མོད་ཀྱི། དེ་ཉིད་ལ་ཡོད་པར་ངེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཆོས་ཅན་སྨོས་སུ་དོགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་ན་ཤུགས་ཀྱིས་དོན་གོ་ཡང་ཉེ་བར་བརྟགས་པ་ཙམ་ཡི་གེ་མཉམ་པས་སྒྲུབ་དཀའ་བ་ཡང་ཡོངས་ སུ་སྤངས་པ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ཡིན་ན། དེའི་ཁྱད་པར་ལ་ལྟོས་པ་གཞན་དུ་མི་འཇུག་གོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ་མ་འབྲེལ་པ་རྣམ་པར་བཅད་པས་བྱེ་བྲག་ཏུ་བྱས་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་ནག་པ་གཞུ་ཐོགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུ་ཡིན་གྱི། དཔེར་ན་སྲིད་སྒྲུབ་གཞུ་ཐོགས་པ་ལྟ་བུའོ། ། ཞེས་གཞན་དང་འབྲེལ་པ་རྣམ་པར་བཅད་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཆ་ནི་དེའི་ཆོས་སོ། །ཁྱབ་པ་ནི་དེ་ལ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ཡོད་པ་ཁོ་ནའམ། ཡང་ན་དེ་ཁོ་ན་ལ་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་ཡོད་པའོ། །འདིས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བའམ། ལྡོག་པ་དང་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་རང་གི་ཚད་མ་ཇི་ལྟ་བ་དག་གིས་ངེས་པར་བཤད པ་ཡིན་ཏེ།གཏན་ཚིགས་ཐམས་ཅད་ལ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་མེད་ན། ཁྱབ་པ་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རམ། ཡང་ན་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ལོག་ན་ལྡོག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།

我来为您翻译这段藏文文献：
梵文题目：Hetubindu-nāma-prakaraṇa
藏文题目：གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཐིགས་པ་
汉译：《因明滴论》
礼敬文殊童子！
由于隐蔽事物的证成依赖于比量，为了详细了解这一点，我简要撰写此论。
具备宗法性和遍充关系的因相有三种，这是由于必然的不相离关系。除此之外的都是似因。
宗是有法，因为是对支分假立总相的缘故。若说："因为无用故不应假立"，这是不对的。假立是为了遮遣有法的一切属性，因此避免了"因为是眼所取"等这样的说法。
若说："法依赖于他者，所以依止的有法得以成立；又因为说明有法也是邻近的缘故，所以能成立所证有法"，这是不对的，因为譬喻的有法也是邻近的。由于遍充关系已证明存在于譬喻有法中，所以说明有法的属性就已经涵摄了所证有法。
虽然已经成立，为了确定起见仍要说明。就像仅由同品存在就能证成异品不存在，但仍说"于所证无处则无"一样。虽然说明遍充关系就已证明存在于譬喻有法中，但为了确定именно在彼处存在，故怀疑应当说明有法。
因此，虽然意义可以推知，但仅仅假立且字数相等的难以成立的情况也被完全避免了。
若说："如果是宗法性，则观待其差别就不会转向他处"，这是不对的。因为是通过遮遣无关而作差别，如说"黑人持弓"，而不是像"悉达多持弓"那样通过遮遣与他相关而作差别。
"彼之分"即是"彼之法"。遍充是指唯于彼处有能遍，或者唯于彼处有所遍。
由此说明随行、返转和宗法性都是由各自的量来确定的。因为一切因相若无所证之法则不能成立遍充，或者说若能遍返转则无返转。

།རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་། ལྡོག་པ་ངེས་པ་དག་གིས་ནི། དེའི་ཆོས་ཁྱབ་པ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་ལ།ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་མངོན་སུམ་མམ། རྗེས་སུ་དཔག་པའི་སྒོ་ནས་རབ་ཏུ་གྲུབ་པ་ནི་ངེས་པ་སྟེ། དཔེར་ན་ཕྱོགས་ན་དུ་བའམ། སྒྲ་ལ་བྱས་པ་ཉིད་ལྟ་བུའོ། །དུ་བ་དང་བཅས་པའི་ཕྱོགས་དོན་གཞན་གྱིས་དབེན་པའི་ངོ་བོ་ཅན་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་བདག་ ཉིད་དུ་མངོན་སུམ་གྱིས་མཐོང་བ་ལ།ཇི་ལྟར་མཐོང་བ་ཐ་དད་པའི་ཡུལ་ཅན་དྲན་པ་རྟགས་ཤེས་པ་སྐྱེའོ། །དེ་ལ་དང་པོ་ཡུལ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་མཐོང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཁོ་ན་ཚད་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་དེ་ལྟར་མཐོང་ནས་མངོན་སུམ་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས་དེ་གང་དང་གང་གིས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་དེའི་ ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དེ་ལས་ཐ་དད་པ་མངོན་པར་བརྗོད་པ་དེ་མ་ཡིན་པ་ལས་ལོག་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་དྲན་པ་སྐྱེས་པ་ནི།ཇི་ལྟར་ཡོངས་སུ་མཐོང་བའི་རྣམ་པ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་མ་ཡིན་ཏེ། སྔར་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་མཐོང་ནས། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའོ་ཞེས་མངོན་པར་བརྗོད་ པས་ནི།སྔོན་མ་རྟོགས་པའི་དོན་རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་། །དོན་བྱེད་པ་སྒྲུབ་པ་མཐོང་ཟིན་པའི་ཕྱིར། རྣམ་པར་རྟོག་པས་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་དེ་སྒྲུབ་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་མ་མཐོང་བ་ཡང་རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་བྱེད་པ་དོན་དུ་གཉེར་བ་རྟོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཐམས་ ཅད་ནི་ཚད་མའམ།ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ཚོལ་ན། སྤྱི་ནི་དོན་བྱེད་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་ནུས་ཏེ། རང་གི་མཚན་ཉིད་རྟོགས་པའི་འོག་ཏུ་དེའི་མཐུ་ལས་སྐྱེས་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་གཟུང་བ་ཡིན་པས། དཔེར་ན་སྔོན་པོ་མཐོང་ནས་སྔོན་པོའོ་སྙམ་པའི་རྣམ་པར་ ཤེས་པ་ལ་སྣང་བ་བཞིན་ཏེ།སྔོན་པོའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་དེ་ཉིད་དེ་ལྟ་བུས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ། དོན་བྱ་བ་བྱེད་པ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་མངོན་སུམ་གྱིས་མཐོང་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །དེའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་གཟུང་བའི་འོག་ཏུ་འབྱུང་བ་སྔོན་པོར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཡུལ་ གྱིས་ནི།སྔོན་པོ་དོན་གྱིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་བྱ་བ་སྒྲུབ་པར་མི་བྱེད་དེ། དེ་ལྟ་བས་ན་དོན་མ་རྟོགས་པའི་ཡུལ་ཅན་ཚད་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་རང་གི་མཚན་ཉིད་མ་རྟོགས་པ་ཞེས་ཁྱད་པར་དུ་བྱའོ། །རང་གི་མཚན་ཉིད་རྟོགས་ནས་དེའི་མཐུ་ལས་སྐྱེས་པ་ཅན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེ་དང་ མཐུན་པར་བྱེད་པ་ནི་བྱ་བའི་སྒོ་ནས་དེའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དྲན་པ་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི།ཚད་མ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོའི་ངོ་བོ་མ་རྟོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཚད་མ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ནི་དངོས་པོ་ལ་བརྟེན་པ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་དོན་དུ་འཇུག་པ་ནི་དོན་བྱེད་པར་རུང་བའི་ ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།

我来为您翻译这段藏文：
通过确定随行和返转，便能确定其法的遍充关系。对此，在所证有法上，通过现量或比量成立宗法性即为确定，例如处所上有烟，或声音是所作性等。
对于具有烟的处所，当现量见到其离其他事物、具有独特自性的本质时，便生起如所见差别境相的忆念和因相认识。其中，最初见到不共境的那个认识才是量。
如此见已，由现量力，凡是与彼不共者，从彼不共性中区别开来而言说非彼的、具有离非境相的忆念生起时，因为仅是持取如前所见的行相，故非是量。因为先见不共相后说"是不共的"，并未了知先前未了知的义。
由于已见功能的成立，分别念便无法比量，因为未见彼成立的自性故也无所了知。所有具有追求作用的有智者，在寻求是量或非量时，共相都无法产生丝毫作用，因为是在了知自相之后，由其力所生的分别识所取境，如见青色后"此是青色"的意识显现。
正是青色自相以此方式所成立的作用，而这也唯有通过现量见其自性。在取其自相之后所生的青色分别境，并不能成立青色所应成立的作用。因此，说"未了知义境的认识是量"时，应当限定为"未了知自相"。
了知自相后，由其力所生的与彼相应的分别，因为是从作用门中缘彼境界，所以只是忆念而非量，因为无有未了知事物自性的情况。量的安立必须依托事物，其趣入义时必须缘于能作用的境界。

།དངོས་པོ་ནི་དོན་བྱེད་པར་རུང་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེ་ལས་ཀྱང་དེ་ལ་ལྷག་པར་ཆགས་པས། དངོས་པོ་ཁོ་ན་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞུགས་ནས་མངོན་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གྲུབ་པ་དང་བདེ་བ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། གལ་ཏེ་མངོན་སུམ་སྔ་མ་དང་ཕྱི་མ་རྣམས་སུ་འགའ་ཞིག་ལ་ཉེ་བར་སྦྱོར་བ་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་རོ་། །ཚད་མ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ་སྐད་ཅིག་མའི་བྱེ་བྲག་གིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་དུ་འདོད་པ་ལ་གྲུབ་པ་དང་། བདེ་བ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འབྲས་བུ་ཐུན་མོང་བ ལ་ནི་དེ་དག་གི་མཐུ་ཐ་དད་པ་མེད་དོ།།མེ་ཙམ་གྱི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་ལ་དུ་བ་གཞན་དང་གཞན་གྱིས་གཞལ་བའི་མེ་ཉེ་བ་བཞིན་ནོ། །འདིས་ནི་ཆོས་དང་ཆོས་ཅན་དང་རྟགས་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཚད་མའི་རྗེས་ལ་འབྱུང་བ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་བསལ་བ་ཡིན་ནོ། །རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ ངེས་པ་ཡང་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་དངོས་སུ་ན་དེའི་ངོ་བོ་ཅན་ཉིད་ཡིན་པས།སྒྲུབ་པའི་ཆོས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཙམ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པར་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལས་བཟློག་པ་ལ་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་གནོད་པ་ཅན་གྱི་ཚད་མ་འཇུག་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་གང་ཡོད་པ་དེ་ནི་སྐད་ཅིག་མ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་མ་ཡིན་ན་དོན་བྱེད་པ་དང་འགལ་བའི་ཕྱིར་དེའི་མཚན་ཉིད་དངོས་པོ་ཉིད་ཉམས་པར་འགྱུར་བ་ལྟ་བུའོ། །འབྲས་བུའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་ངོ་བོ་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ་འདི་དམིགས་ན་དམིགས་པའི རིག་བྱར་གྱུར་པ་སྔོན་པོ་མི་དམིགས་པ་འདི་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ།།རྒྱུ་གཞན་དག་ཡོད་ཀྱང་འདི་མེད་ན་མེད་པའི་ཕྱིར། དེ་ཡོད་ན་ནི་ཡོད་མེད་ན་ནི་མེད་པས། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་ངོ་བོ་ནི་མངོན་སུམ་དང་མི་དམིགས་པའི་གྲུབ་པ་ཅན་ཡིན་ཏེ། དེ་གྲུབ་པའོ། །དེ་ལྟར་ན་རྒྱུ་ དང་འབྲས་བུའི་ངོ་བོ་ནི་དོན་ཐ་དད་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་ལ།གང་ན་དུ་བ་ཡོད་པ་དེ་ན་གདོན་མི་ཟ་བར་མེ་ཡོད་དེ་། མེ་ཡོད་ན་ཡོད་པ་ཁོ་ན་དེའི་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མི་དམིགས་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ངེས་པ་ཡང་མེད་པའི་ཐ་སྙད་དམིགས་པའི་རིག་བྱར་གྱུར་པ་མི་དམིགས་པ་ཙམ་ འཇུག་པའི་སྒྲུབ་པ་ཅན་ཡིན་ཏེ།རྒྱུ་མཚན་གཞན་མེད་པར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ།

事物具有能作用的性质。由彼分别念，因对彼生起增上贪著，故唯趣入实事。趣入后，现量与分别的成立和安乐并无差别。
若问："由于前后诸现量对某事的运作无差别，是否应成非量？"答：不然。因为刹那差别所欲成立的义，其成立与安乐是有差别的。对于共同果报，彼等力用并无差别，如同不同的烟都能度量仅是火的所证义。
由此遮遣了法、有法、因相等分别念虽随量而生却非是量。随行的确定，对于自性因，所证法实际上即是彼之自性，故成立与能立法之体性相随系。彼于所立的相违处，有因相所违害的量转起，如"凡是存在者必定是刹那性，若非刹那性则与作用相违，从而失坏事物以作用为相的自性"。
果因则是成立因果自性，即"此被认知时，被认知为所知的青色不被认知，此即是被认知"。虽有其他因，无此则无故；有此则有，无则无故。因果自性是由现量和不可得而成立的，如是则得成立。
如此，因果自性唯是异体，凡有烟处必定有火，因为有火时唯有彼果即是烟故。不可得的随行确定，也是以仅仅不可得为所知境的无体言说趣入的能立，因为见无其他理由故。

།ལྡོག་པ་ངེས་པ་ཡང་འབྲས་བུ་དང་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་དག་གིས་ནི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དང་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་དང་། ཁྱབ་པར་བྱེད་པའི་ངོ་བོ་གྲུབ་ན་ཡུལ་བལྟར་རུང་བ་རྒྱུ་དང་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་དག་མི་དམིགས་ པས།བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་ན་གཏན་ཚིགས་འགྲུབ་པའོ་། །ཡུལ་བསྟན་པ་ཅན་མེད་པར་ཉེ་བར་སྟོན་པ་ལ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་དམིགས་པའི་རིག་བྱར་མ་གྱུར་པ་གང་དུ་ཡང་མེད་པར་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡུལ་མ་བསྟན་པ་ཅན་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་ན་མེད་པར་སྟོན་པ་ཡིན་ཏེ་། འབྲེལ་པ་ཙམ་གྲུབ་ན་འགྲུབ་པས་དེ་ལས་ནི་ལྡོག་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་མི་དམིགས་པ་ཡུལ་ལྟར་རུང་བ་ལྟོས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །མི་དམིགས་པའི་ལྡོག་པ་ངེས་པ་ནི་དམིགས་པའི་རིག་བྱར་གྱུར་པ་མི་དམིགས་པ་མེད་པ་ཉེ་བར་སྟོན་པའོ། །མཚན་ཉིད་དེ་ལྟ་བུ་ཅན་དེ་ནི་རྣམ་པ་གསུམ། གཏན་ཚིགས་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་ཁོ་ན་སྟེ། རང་བཞིན་དང་འབྲས་བུ་དང་། མི་དམིགས་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་འགའ་ཞིག་མི་རྟག་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་དང་། མེ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱོགས་ལ་དུ་བ་ལྟ་བུ་དང་། མེད་པ་ལ་དམིགས་པའི་རིག་བྱར་གྱུར་པ་མི་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་བ ལྟ་བུའོ།།རྣམ་པ་གསུམ་པོ་འདི་ཁོ་ནར། མེད་ན་མི་འབྱུང་ངེས་ཕྱིར་རོ། །ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་ཁྱབ་པ་ཇི་སྐད་དུ། བཤད་པ་ནི་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་གཏན་ཚིགས་རྣམ་པ་གསུམ་ལས་མེད་པས་འདི་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་སྒྲུབ་པའི་ཆོས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཙམ་དང་ལྡན་ པ་ཅན་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ནོ།།ཕན་ཚུན་ལྡོག་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་ཆོས་ཐ་དད་པ་ཡིན་ཡང་། དངོས་སུ་ན་གཏན་ཚིགས་ནི་རྟགས་ཅན་གྱི་རང་བཞིན་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །རང་བཞིན་ལ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ལས་མཚན་ཉིད་ལ་ གཞན་གྱི་ལུགས་ལ་ལྟོས་ནས།དེ་ཙམ་དང་ལྡན་པ་ཅན་གྱིས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་སོ། །གཞན་དག་ནི་དོན་གཞན་གྱི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་དེའི་ངོ་བོ་ཙམ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་ཀྱང་རང་བཞིན་དུ་འདོད་པས། ཁྱད་པར་གྱིས་དེ་ལྟ་བུ་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ དང་།བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དེ་ལ་གཏན་ཚིགས་འཁྲུལ་པར་བསྟན་ཏེ་། དཔེར་ན་འཇིག་པ་རྒྱུ་དང་ལྡན་པ་ལ་བྱས་པ་ལྟ་བུའོ། །དེའི་སྦྱོར་བ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཆོས་མཐུན་པ་ཉིད་ཅན་དང་། ཆོས་མི་མཐུན་པ་ཅན་གཉིས་ཀྱིས་སོ། །དཔེར་ན་ གང་ཡོད་པ་དེ་ཐམས་ཅད་ནི་སྐད་ཅིག་མ་སྟེ།དཔེར་ན་བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ།

返转的确定，对于果因和自性因，当因果关系或能遍所遍的自性成立时，由于在可见境中不见因和能遍，则所立无时因得成立。对于有示境的无体显示，若非如此，则不能成立于任何处都非所知境。
无示境者是显示所立无则无，仅由关系成立即可成立，故此中返转对于所立不待可见境的不可得。不可得的返转确定是显示所知境不可得即是无。
具有如是相的因相唯有三种：自性因、果因和不可得因。例如，对于欲成立无常，以"存在"为因；对于有火处，以"烟"为因；对于无体，以"所知境不可得"为因。
唯此三种，因为确定无则不生故。如前所说的宗法遍充即是无则不生，由于因相不出此三种，故说定于此。其中，仅具能立法体性者是所立法的自性因。虽由互返差别而成异法，但实际上因相唯是所表的自性。
由于自性的随行无错乱，对于相而言，依据他宗，以"仅具彼性"作为差别。其他诸宗认为具有异体原因、不仅具彼体性的法也是自性，故以差别显示如是非自性及因相对彼所立有错乱，如对于有因灭以所作性为因。
其结合有二种：同法性和异法性。例如："凡是存在者皆是刹那性，如瓶等。"

།སྒྲ་ཡང་ཡོད་པ་ཡིན་པས་ཞེས་བྱ་བ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་མེད་ན་ཡོད་པ་ཡང་མེད་པ་ཡིན་ན། སྒྲ་ནི་ཡོད་པས་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུ་སྟེ། རྗེས་སུ་འགྲོ་བའམ་། ལྡོག་པས་ ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་བསྡུས་ནས།ཁྱབ་པ་རབ་ཏུ་སྟོན་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱིས་ཆོས་མཐུན་པ་ཅན་དང་། ཆོས་མི་མཐུན་པ་ཅན་གྱི་སྦྱོར་བ་དག་ཡིན་ནོ། །འདིར་ནི་ཤུགས་ཁོ་ནས་དམ་བཅས་པའི་དོན་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་དམ་བཅས་པའི་སྦྱོར་བ་མི་བྱའོ། །གལ་ཏེ་གཞལ་བྱའི་ དོན་རབ་ཏུ་མ་བསྟན་ན།དེ་ཅི་ལྟར་རྟོགས་ཤེ་ན། བདག་ཉིད་ཀྱིས་རྟོགས་པ་ལ་གཞལ་བྱ་ཉེ་བར་སྟོན་པར་བྱེད་པ་སུ་ཞིག་ཡོད་དེ། ཕྱོགས་ན་ཡོད་པའི་དུ་བ་ཉེ་བར་དམིགས་པས་དེ་ལ་མེས་ཁྱབ་པ་དྲན་ན། དེའི་མཐུ་ཁོ་ནས་འདི་ན་མེ་ཡོད་དོ་སྙམ་དུ་ཤེས་སོ། །དེ་ན་འདི་ལ་ འགའ་ཡང་འདི་ན་མེ་ཡོད་དོ་ཞེས་སྟོན་པར་ཡང་མི་བྱེད་ལ།བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་རྟོགས་ཏེ། ཚད་མ་མ་རྟོགས་པར་དེ་ལྟར་རྟོགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྟོགས་ན་ནི་རྟགས་དོན་མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །བདག་ཉིད་ཀྱིས་བབ་ཅོལ་དུ་འདི་ན་མེ་ཡོད་དོ་སྙམ་དུ་ གཞལ་བྱ་རྣམ་པར་བཞག་ནས།ཕྱིས་དེ་རབ་ཏུ་སྒྲུབ་པའི་ཡན་ལག་གི་རྗེས་སུ་འབྲང་ངོ་སྙམ་ན། རྟོགས་པའི་རིམ་པ་འདི་ནི་ཅི་ཞིག་ཡིན། དེ་གཞན་གྱིས་བརྗོད་ན་ཡང་དགོས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཆ་ཆུང་ངོ་། །གལ་ཏེ་དགོས་པ་ཡུལ་བསྟན་པ་ ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།རེ་ཞིག་བསྟན་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ཅི་ཞིག་ཕན། གལ་ཏེ་གཞན་དུ་ན་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་ན་ནི། ཐམས་ཅད་ལེགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་འདིས་བདག་ཉིད་ཀྱིས་རྟོགས་པ་ན། ཡུལ་ཉེ་བར་འགོད་པ་འགའ་ཡང་མེད་པར་རྟོགས་ལ། ཁོ་བོ་དོན་དུ་ གཉེར་བ་མཐོང་ནས།དུས་སྟོན་གྱི་བྲམ་ཟེ་བཞིན་དུ། གསལ་བར་རྔན་པ་སྒུགས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཁོ་བོས་བརྗོད་ཀྱང་བདག་ཉིད་གྲུབ་ཟིན་པའི་རྟགས་ཁོ་ནའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ན་རྟོགས་པར་འགྱུར་བས་གནས་སྐབས་འདི་གཉིས་ལ་ཁྱད་པར་ཅི་ཞིག་ཡོད། དམ་ བཅའ་བ་སྨོས་པ་མེད་པར་ཡང་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་དང་འབྲེལ་པ་སྨོས་པ་ཙམ་གྱིས་རྟོགས་པ་ཡང་མཐོང་བའི་ཕྱིར་དེ་དགོས་པ་ཅི་ཞིག་ཡོད།རང་ལ་ངེས་པ་བཞིན་དུ་གཞན་དག་ལ་ངེས་པ་བསྐྱེད་པར་འདོད་པའི་ཕྱིར་སྒྲུབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་འདི་དག་ཉིད་ཀྱིས་གཞལ་བྱ་ཉེ་ བར་བསྟན་པ་མེད་པར་ཡང་རྟོགས་ལ།གཞན་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱེད་པ་ན། དོན་གྱི་རིམ་པ་སྔོན་མ་བྱུང་བ་མ་བསྟན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་རྒྱུ་ཅི་ཞིག་ཡོད། དེ་ལྟ་བས་ན་གཞན་དུ་ན་ཡང་རྟོགས་པ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར། གཞལ་བྱ་སྨོས་པ་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་དགོས་སོ། །འདིས་ ནི་ཉེ་བར་གཏོད་པ་དང་།མཇུག་སྡུད་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་སྤངས་པ་ཡིན་ཏེ། སྦྱོར་བ་འདི་ཙམ་ཁོ་ནས་རྟོགས་པར་བཏུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།

"声音也是存在的"，或者"若无刹那性则无存在，而声音是存在的"等，这些是通过随行或返转总摄一切，以显示遍充为相的同法和异法结合。此中由于仅通过含义即可了知所立义，故不作立宗的结合。
若问："若不明示所量义，如何了知？"答：对于自身的了知，谁能示现所量？当见处所有烟时，忆及彼为火所遍，仅由其力便知"此处有火"。此时无人向彼示说"此处有火"，自身也无所了知，因为未了知量便无如是了知的理由。若已了知，则因相成无用。
若谓："自身先任意安立所量'此处有火'，后随顺能成立支分"，则此了知次第为何？即使由他说出，因无必要故也是琐碎。若谓："必要在于示境"，则且问：仅此示现有何益？若无此则不能了知，则一切皆善。
因此，当自身了知时，无须任何境的安立而了知，见我有所求，如同节日的婆罗门，明显在等待酬谢。即使我说，也唯有随顺自身已成立的因相才能了知，则此二种情况有何差别？
由于见到即使不说立宗，仅说宗法性和关系也能了知，故此有何必要？因为欲如自身确定般于他人生起确定，故称为能立。
对此，虽不由彼等示现所量而了知，但令他人通达时，为何说"未示前未有的义的次第"？因此，由于其他方式也能生起了知，故全无须说所量。由此也遮除了引入和总结等，因为仅由如是结合便足以了知。

།རེ་ཞིག་ཁ་བྱའི་ཆགས་པ་ཡོངས་སུ་བོར་ལ་མིག་ཚུམས་ཏེ། ཅི་འདི་ཙམ་གྱིས་རྟོགས་པར་བཏུབ་བམ། འོན་ཏེ་མི་བཏུབ་ཅེས་ སོམས་ཤིག་།བཏུབ་པ་ལྟར་ན་ནི་སྤྲོས་པའི་ཕྲེང་བས་ཅི་ཞིག་བྱ། སྒྲུབ་པའི་ཚིག་ལ་སྦྱོར་བ་འདི་ཙམ་ཁོ་ན་ཞིག་སྦྱར་བར་བྱའོ། །འདི་ལ་ཡང་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་དང་འབྲེལ་པ་སྨོས་པ་དག་གི་རིམ་པ་ངེས་པ་ནི་འགའ་ཡང་མེད་དེ་ཇི་ལྟར་ཡང་རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། ། འབྲེལ་པ་སྨོས་པ་ལ་ཡང་སྦྱོར་བ་འབའ་ཞིག་ཐ་དད་པར་ཟད་དེ། གཉི་ག་ལྟར་ཡང་ཆོས་ཐ་དད་ཀྱང་དེའི་ངོ་བོ་ཁོ་ན་སྟོན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཡོད་ན་གཞན་ཡོད་པར་ངེས་པ་མེད་དེ། བྱས་པ་ཉིད་ཡོད་ན་བརྩལ་ནས་འབྱུང་བའི་ཆོས་ཉིད་བཞིན་ནོ། །དེའི་རང བཞིན་མ་ཡིན་པ་ལོག་ན་ཡང་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྡོག་པ་མེད་དེ།དཔེར་ན་ཆོས་འདི་གཉིས་ཁོ་ན་བཟློག་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དག་ལས་མཚན་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་གཅིག་རབ་ཏུ་སྦྱར་བས་ཀྱང་གཉིས་པ་འཕེན་པས་སྒྲུབ་པའི་ཚིག་གཅིག་ལ་གཉི་ ག་སྦྱོར་བར་མི་འདོད་དེ།དོན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་རང་བཞིན་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་གྲུབ་ན། དེ་མེད་ན་མེད་པ་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་ལ། དེ་མེད་ན་མེད་པ་གྲུབ་ན་དེའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལྡོག་པ་སྦྱོར་བ་ནི། ཇི་ལྟར་ན་དེ་མེད་པ་ཁོ་ན་ལ་མེད་པ་ཡིན་པར་སྟོན་པར་འགྱུར་བ་སྟེ། གཞན་ལ་ཡང་ མ་ཡིན་ལ་འགལ་བ་ལ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ངེས་པར་བསྟན་པའི་དོན་དུ་ཡང་ངེས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།གཞན་དང་འགལ་བ་དག་ཀྱང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གིས་ན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དག་ཏུ་འགྱུར་བ་ཡོད་པ་གདོན་མི་ཟ་བར་འཇིག་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ན་ ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཇི་ལྟར་ཁོང་དུ་ཆུད་ཅེ་ན།འཇིག་པའི་རྒྱུ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་པོ་རྣམས་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་ཁོ་ནས་འཇིག་པ་ཡིན་གྱི་གྲུབ་པ་རྣམས་གཞན་ལས་འཇིག་པ་འབྱུང་བ་འདི་ནི་མེད་དེ། དེ་ལ་ནུས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འཇིག་པའི་རྒྱུས་དངོས་པོའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཁོ་ན་བྱེད་པ་ ནི་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་གྲུབ་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ངོ་བོ་ཉིད་གཞན་ཞིག་བྱེད་ན་ཡང་དངོས་པོ་དེའི་སོ་ན་འདུག་པ་ལ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་བྱེད་པས། དེ་བཞིན་དུ་དམིགས་པ་ལ་སོགས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །ངོ་བོ་ཉིད་གཞན་ནི་འདིའི་སྒྲིབ་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་སོ་ན་འདུག་ན་དེ་ལ་སྒྲིབ་པར་ཡང་ མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ།།འཇིག་པའི་རྒྱུས་དངོས་པོ་མེད་པར་བྱེད་པར་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། མེད་པའི་ཚུལ་དུ་ཁས་ལེན་ན་ཐ་དད་པ་དང་། ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལས་མ་འདས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་པོ་དགག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་གཅིག་ཡིན་ན་ནི། དངོས་པོ་མི་བྱེད་ཅེས་བྱ་བར་ འགྱུར་རོ།

且先放下偏见闭目思考：仅此是否足以了知？抑或不足？若足以了知，何须繁复的修饰？对于能立语，应当仅作如是结合。
此中，说宗法性和关系也无确定次序，因为无论如何都能了知。说关系时也仅是结合方式有异，因为两者虽是异法，但都唯显其体性。
若非彼之自性，则无确定有他法，如有所作性时有勤勉所生性。非彼自性返转时，非果亦不返转，如唯此二法返转。因此，从随行和返转中，以如实相的任一结合也能引出另一，故不欲于一能立语中结合二者，因为无义。
由是其自性故，若成立随行，则成立无则无；若成立无则无，则成立随行。返转结合仅显示无彼则无，非为确定"非他亦非相违"之义，因为他法和相违法也是异品。
若问："如何通达'存在必定是坏灭自性'？"答：因为坏灭因不应理。诸事物唯由自体坏灭，已成事物从他生灭是不存在的，因为于彼无能故。
坏灭因不能作事物自体，因为已成立故。若作异体性，则于住于事物之时全无所作，从而成现见等过失。异体性是此之障碍，因为若住于彼处则不应成障碍。
坏灭因也不能令事物成无，因为若许无的方式，则不出异体或非异体的分别故。若是事物遮遣的一个体性，则成为不作事物。

།དེ་ལྟ་ན་བྱེད་པ་པོ་མ་ཡིན་པ་ནི་རྒྱུ་ཉིད་མ་ཡིན་པས་འཇིག་པའི་རྒྱུ་འགའ་ཡང་མེད་དོ། །དོན་མེད་པའི་ཡང་ཕྱིར་ཏེ། གལ་ཏེ་དངོས་པོ་རང་གི་ངོ་བོས་འཇིག་པ་ཡིན་ན། དེ་ལ་འཇིག་པའི་རྒྱུ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་དགོས་ཏེ། དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པ་ཁོ་ནས་བདག་ ཉིད་འཇིག་པའི་ཕྱིར་རོ།།གང་ཞིག་གང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ནི་རང་གི་རྒྱུ་ཁོ་ན་ལས་སྐྱེ་བ་ན་དེ་ལྟ་བུར་འགྱུར་གྱི། དེ་ངོ་བོར་བྱ་བ་ལ་རྒྱུ་གཞན་ལ་ནི་མི་ལྟོས་ཏེ། གསལ་བ་དང་། གཤེར་བ་དང་། དྲོ་བ་དང་། སྲ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྫས་དང་འདྲའོ། །གསལ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་གི་ བདག་ཉིད་དུ་བྱུང་བ་རྣམས་ནི་ཡང་གསལ་བ་ལས་ངོ་བོར་བྱ་བའི་ཕྱིར།རྒྱུ་གཞན་ལ་མི་ལྟོས་ཏེ། དེའི་བདག་ཉིད་ལ་དེའི་བདག་ཉིད་མེད་ན་བདག་ཉིད་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་དང་འདྲ་བར་གལ་ཏེ་མི་གནས་པའི་ཆོས་ཅན་ཞིག་ཡིན་ན་ནི། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པ་ཡང་ དེའི་བདག་ཉིད་དུ་བྱ་བའི་ཕྱིར་རྒྱུ་གཞན་ལ་མི་ལྟོས་སོ།།གལ་ཏེ་ས་བོན་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་སྟེ། འདི་སྙམ་དུ་ས་བོན་ལ་སོགས་པ་མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པ་བསྐྱེད་པའི་རང་བཞིན་ཡང་། ཆུ་ལ་སོགས་པ་རྒྱུ་གཞན་ལ་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་འབའ་ཞིག་གིས་ནི་ སྐྱེད་པར་མི་བྱེད་དོ།།དངོས་པོ་འཇིག་པ་ཡང་དེ་དང་འདྲ་བར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་ལ། སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་ཡང་དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གནས་སྐབས་དེ་གཉིས་པོ་ཐ་དད་པར་ངེས་ཏེ། དངོས་པོ་ རྣམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་ཉིད་མེད་པས།དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་ཕྱིས་བཞིན་དུ་སྔོན་པོ་ཡང་སྐྱེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་གནས་སྐབས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་ཐ་མ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པ་སྐྱེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །སྔོན་གྱི་གནས་སྐབས་ན་ ཡོད་པའི་བྱེ་བྲག་རྣམས་ནི་རྒྱུའི་རྒྱུད་ཉིད་ཡིན་པས་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་བས་ན་དངོས་པོ་སྐད་ཅིག་མ་རྣམས་ལ་གཞན་དང་གཞན་སྐྱེ་བས་གཅིག་པ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཐ་མ་དག་ནུས་པ་ཡིན་ན་ཅིའི་ཕྱིར་སྐྱེད་པར་མི་བྱེད་ཅེ་ན། སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཁོ་ནའོ། ། འདི་ལ་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་མེད་དེ་ངོ་བོ་ཉིད་བཟློག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།

如是，非作者即非因，故无任何坏灭因。且无义，因为若事物由自体坏灭，则全不需要坏灭因，唯由是其体性故自然坏灭。
凡是某法之体性者，从自因生时即成如是，于成其体性时不待他因，如同明性、湿性、热性、坚性等物质。生为明性等体性者，为成明性等体性故不待他因，因为若其体性无彼体性，则成无自体。
如是，若是无住法性者，则由体性成就故，为成其体性不待他因。若谓如种子等不定，想："种子等虽有生芽等自性，然因待水等他因故，非独能生。事物坏灭亦应如是。"
此非然，因为其体性生故，且非能生者亦非其体性故。正因如此，此二位差别决定，因为诸事物体性无成他性，故其体性应如后亦生前故。
因此，最后位差别即是生芽等体性。前位诸差别是因相续故不定。如是，刹那事物由异异生故无一性。若问："若最后诸位有功能，何不能生？"答：唯是能生。此中无成他性，因为体性无返转故。

།གལ་ཏེ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནུས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པ་ལ། གཞན་གྱི་ཉེ་བར་སྦྱོར་བ་ཅི་ཞིག་དགོས་ཤེ་ན། དངོས་པོ་རྣམས་ལ་ནི་གང་གིས་ན་འདི་གཅིག་པུས་ཀྱང་ནུས་ན་བདག་གིས་ཅི ཞིག་བྱ་ཞེས་གཞན་དག་ལྡོག་པར་འགྱུར་བ་རྟོག་པ་སྔོན་དུ་གཏོང་ཞིང་བྱེད་པ་ཅན་དག་ནི་འགའ་ཡང་མེད་པ་ཁོ་ན་སྟེ།སེམས་པ་མེད་པར་བྱེད་པ་ཅན་རང་གི་རྒྱུ་ཡོངས་སུ་གྱུར་པས་འདུ་བའི་ཆོས་ཅན་དག་ཡིན་ལ། དེའི་རང་བཞིན་ལས་དེ་ལྟ་བུར་འགྱུར་བ་ལ་ཀླན་ཀ་བཙལ་བར་ འོས་པ་མ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་ནུས་པ་དག་ཅིའི་ཕྱིར་གཞན་དང་གཞན་སྐྱེད་པར་མི་བྱེད་ཅེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ་དེ་ཁོ་ན་ལ་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཅིག་པུ་དེ་ཉིད་བསྐྱེད་པར་བྱ་བར་ནུས་ཀྱི། གཞན་ལ་ནི་མ་ཡིན་པས། གཞན་དང་གཞན་སྐྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་མིག་ལ་སོགས་པ་ ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ངོ་བོ་ཉིད་ཐ་དད་པ་དག་ལས་འབྲས་བུ་གཅིག་སྐྱེ་ན་རྒྱུའི་བྱེ་བྲག་ལས་འབྲས་བུའི་བྱེ་བྲག་ཏུ་མི་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན།མ་ཡིན་ཏེ་བདག་ཉིད་ཇི་ལྟ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་བྱེ་བྲག་གིས་དེའི་ཁྱད་པར་ལ་ཉེ་བར་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར། དེའི་ཉེ་བར་སྦྱོར་བས་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་འཆོལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ རོ།།དཔེར་ན་འཇི་བའི་གོང་བུ་དང་། རྫ་མཁན་དང་སྐུད་པ་ལ་སོགས་པ་དག་ལས་བུམ་པར་འགྱུར་བ་ལ། འཇི་བའི་གོང་བུ་ལས་ནི་འཇི་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ཤིང་ལ་སོགས་པ་ལས་གཞན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད། རྫ་མཁན་ལས་ནི་འཇི་བའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་དབྱིབས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་གི་བདག་ ཉིད་ཀྱིས་དེ་ལས་གཞན་པ་དག་ལས་ཐ་དད་པ།སྐུད་པ་ལས་ནི་འཇི་བ་དང་དབྱིབས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་གི་བདག་ཉིད་ཅན་དེ་ཉིད་འཁོར་ལོ་ལ་སོགས་པ་ལས་རྣམ་པར་ཕྱེ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ལྟ་བུ་སྟེ་། དེ་ལྟར་ན་རྫ་མཁན་ལས་ནི་འཇི་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཡིན་ལ། འཇི་བ་ལས་ཀྱང་དབྱིབས་ཀྱི་ བྱེ་བྲག་མ་ཡིན་ནོ།།དེ་གཉིས་ཀྱི་ནུས་པའི་བྱེ་བྲག་གི་ཡུལ་ཐ་དད་ཀྱང་དེས་བསྐྱེད་པའི་ཁྱད་པར་གྱི་བྱེ་བྲག་གི་འབྲས་བུའི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འཇི་བ་དང་དབྱིབས་དག་ཕན་ཚུན་གྱི་བདག་ཉིད་ཅན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་། དེ་གཉིས་དབྱིབས་དང་འཇི་བའི་ངོ་བོ་དག་ཏུ་མི་སྣང་བར་ ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ།།གལ་ཏེ་ཡོན་ཏན་དབྱིབས་ནི་རྫས་ལས་གཞན་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་རྫ་མཁན་དང་། འཇི་བའི་ཉེ་བར་སྦྱོར་བའི་ཡུལ་ངོ་བོ་ཉིད་ཐ་དད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་འདི་ལས་བཤད་ཟིན་ཏོ། །གཞན་ཡང་འཇི་བ་ལ་དབྱིབས་ཐ་དད་པ་ཞིག་ཡིན་ན། རྫ་མཁན་གྱིས་ཅིའི་ཕྱིར་ལོགས་ཤིག་ཏུ་མི་བྱེད། གལ་ཏེ་ཡོན་ཏན་ནི་རྫས་ཀྱིས་གཞན་གྱི་དབང་ཡིན་པས་ལོགས་ཤིག་ཏུ་མི་བྱེད་དོ།

若问："若诸俱生因皆是功能体性，何须他法加持？"答：诸事物中全无如是思维而作者："若此一者能成，我何所为"而退却者，因为无思而作者是由自因转变而有和合法性，对其自性如是转变不应寻过。
若问："诸功能何不生异异？"答：不然，因为唯于彼有功能故。唯能生彼一法，于他则不能，故不生异异。
若问："若从眼等俱生因异体性生一果，则因差别不成果差别？"答：不然，因为以如其自体性差别加持其差别故，由其加持所作差别无错乱故。
如从泥团、陶师、绳等成瓶，从泥团则成非泥体性之木等异体性，从陶师则成彼泥体性之形相差别体性异于他者，从绳则成具泥及形相差别体性之异于轮等体性。如是，从陶师非泥体性，从泥亦非形相差别。
虽二者功能差别境各异，然所生差别之差别果体性非异，因为泥与形相非互为体性故，应成二者不显为形相与泥体故。
若谓："功德形相唯异于实，故陶师与泥加持境体性各异。"此已说讫。复次，若形相异于泥，陶师何不离而作？若谓："功德为实所依故不离而作。"

།གལ་ཏེ་རང་བཞིན་གྱི་རྫས་དེ་དབྱིབས་དེའི་རྟེན་གྱི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡིན་པའམ། དབྱིབས་དེ་དེ་ལ་རག་ལས་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཞིག་ཡིན་ན། རྫ མཁན་ལ་ལྟོས་ཅི་དགོས་ཤེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ།དེ་ལས་ཕན་ཚུན་འབྲེལ་དུ་རུང་བ་ཉིད་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ་དངོས་པོའི་ཆོས་ཉིད་རུང་བ་ཁོ་ནས། སྔོན་ཡང་འཇི་བའི་གོང་བུ་དབྱིབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དང་འབྲེལ་དུ་རུང་བ་ཉིད་གཅིག་ཡིན་ན་ནི་དབྱིབས་ཀྱི་ཁྱབ་པ་དང་འབྲེལ་པའི་ཁྱད་ པར་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟ་ཡིན་ན་ནི་འོ་ན་རྫས་འཇི་བའི་རུང་བ་དེ་རྫ་མཁན་ལས་འགྱུར་བས་འདི་གཉིས་ངོ་བོ་ཉིད་ཐ་དད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །ཐ་དད་པ་ཡིན་ན་ནི། སྔ་མ་བཞིན་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །རེ་ཞིག་ངོ་བོ་ཉིད་གཅིག་པ་ཉིད་ལ་ཡང་རྐྱེན་དུ་མས་ཁྱད་པར་དུ་བྱ་བ་ འགའ་ཡོད་པས།འཇི་བ་དང་དབྱིབས་དག་ངོ་བོ་ཉིད་གཅིག་ཏུ་བསྒྲུབ་པར་མི་འདོད་དོ་། །དེས་ན་དངོས་སུ་འབྲས་བུ་ངོ་བོ་ཉིད་གཅིག་པ་ཉིད་ཡིན་ཡང་། ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྐྱེན་དག་ཉེ་བར་སྦྱོར་བའི་ཡུལ་གཅིག་པ་ཅན་མ་ཡིན་ན། ཇི་ལྟར་འདིར་རྒྱུ་ཐ་དད་པའི་ཉེ་བར་སྦྱོར་བའི་ཡུལ་གཅིག་པ་ ཅན་མ་ཡིན་ནོ།།ཇི་ལྟར་འདིར་རྒྱུ་ཐ་དད་པའི་ཉེ་བར་སྦྱོར་བའི་ཡུལ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་གཅིག་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ། མིག་ལ་སོགས་པ་ལ་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་ལ་ཡང་རིག་པར་བྱ་སྟེ། འདི་ལྟར་མཚུངས་པ་དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན་ལས་ནི་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་ པ་དམིགས་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ལ་དམིགས་པའི་བདག་ཉིད་མིག་གི་དབང་པོ་ལས་ནི་གཟུགས་འཛིན་དུ་རུང་བ་ཉིད་དུ་སོ་སོར་ངེས་པ་ཡིན།ཡུལ་ལས་ནི་དེ་དང་འདྲ་བའི་ངོ་བོ་ཅན་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་། །དངོས་སུ་འབྲས་བུ་ཐ་དད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཡིན་ཡང་། རྒྱུའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཐ་ དད་པ་དག་ལས་ཁྱད་པར་ཐ་དད་པ་ཁོ་ན་དག་ཏུ་འགྱུར་བས།རྒྱུ་ཐ་དད་པ་ཡིན་ཡང་དེས་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་ཐ་མི་དད་པ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུའི་ནུས་པ་ཐ་དད་པ་དེ་དག་ཁོ་ན་སྐད་ཅིག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། བདག་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་སོ་སོའི་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པར་ནུས་པ་ཆོད་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཉེ་ བར་གནས་པ་ནི་ཚོགས་པའི་འབྲས་བུའི་ངོ་བོ་ཉིད་གནས་པའི་གཞི་དག་ཡིན་ཞེས་བྱ་སྟེ།འདི་ལྟར་དེ་ནི་དེ་མཐའ་དག་ལས་དམིགས་པའི་བདག་ཉིད་དང་། གཟུགས་འཛིན་པར་སོ་སོར་ངེས་པ་དང་། ཡུལ་དང་ངོ་བོ་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་སོ་སོའི་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་གཅིག་སྐྱེས་སོ།

若问："若自性实为彼形相所依体性，或形相为依彼体性者，何须待陶师？"答：不然，因为从彼得可互相关联性故。
若不尔，唯由事物法性可能性，若先前泥团与形相差别可关联性为一，则成形相遍及关联差别。若尔，则泥实可能性从陶师而成，故此二非异体性。若异，则如前成过失故。
暂且于一体性亦有为多缘所差别者，故不欲成立泥与形相一体性。是故，虽直接果体性为一，然俱生缘加持境非一者，如何此中因差别加持境非一？如此中由因差别加持境异故非一果，如是于眼等生眼识亦应知。
如是，从等无间缘则眼识为所缘体性，从眼根则决定为可取色性，从境则为似彼体性。虽直接果非异体性，然从因异体性成唯异差别，故虽因异而所作差别无异。
唯彼因功能差别是刹那性故，如其自体住于生各别差别果功能无间断性，是和合果体性所依，如是从彼一切生所缘体性、决定取色及具境体性等各别差别一体性。

།གལ་ ཏེ་ནུས་པ་འགོག་པ་མེད་པ་འབྲས་བུ་མཇུག་ཐོགས་པ་སྐད་ཅིག་པ་ཁྱད་པར་དུ་བོགས་དབྱུང་དུ་མེད་པ་དག་གི་རྐྱེན་རྣམས་ལ།ཕན་ཚུན་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་དོན་གཅིག་པའི་དོན་ཅི་ཞིག་ཡིན་ཞེ་ན། ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ནི་ཐམས་ཅད་དུ་བོགས་འབྱིན་པ་སྐྱེད་པ་འབའ་ཞིག་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ ཞེ་ན།མང་པོ་དག་དོན་གཅིག་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཚོགས་ཐ་མ་ལྟ་བུའོ། །འདི་ཉིད་དངོས་སུ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། ཐ་མ་དེ་ཉིད་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྐད་ཅིག་མ་དེ་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་གཅིག་ལ་དབྱེ་བ་མེད་པས་ཁྱད་པར་དུ་བྱ་བར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་ ཏེ།ཁྱད་པར་འབྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་ནི། ངོ་བོ་ཉིད་གཞན་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ངོ་བོ་ཉིད་གཞན་འབྱུང་ན་ནི་ཐ་མར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་གྱི་རྒྱུར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་རྣམས་ལས་རྒྱུའི་ཁྱད་པར་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་དག་ལ་སྔོན་དང་ཕྱིས་དང་ཐ་དད་པའི་ ངོ་བོ་མེད་པ།གང་གི་མཇུག་ཐོགས་སུ་འབྲས་བུ་འབྱུང་བའི་རྐྱེན་ཐ་མ་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ནུས་པར་སྐད་ཅིག་པ་དེ་དག་ལྷན་ཅིག་སྐྱེ་སྟེ། དེ་ལ་བྱ་བ་གཅིག་པ་ཁོ་ན་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ནུས་པ་དེ་དག་ག་ལས་བྱུང་ཞེ་ན། རང་གི་རྒྱུ་དག་ལས་སོ། །གལ་ཏེ་དེ་དག་གིས་འདི་རྐྱེན་གཞན་ དང་ཉེ་བ་མེད་པ་ཁོ་ནར་ཅི་སྟེ་མི་སྐྱེད་དེ་རེས་འགའ་གཞན་དུ་ཡང་འགྱུར་རོ།།དེའི་ཕྱིར་ལ་ལར་གཅིག་པུས་ཀྱང་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན་། འདུ་བྱེད་རྒྱུ་དུ་མ་གཞན་དང་གཞན་གྱི་རྐྱེན་དང་ལྡན་པས། སྐད་ཅིག་མ་རེ་རེ་ལ་ནུས་པ་ཐ་དད་པ་ཅན་དག་འགའ་ཞིག་གིས་མཚུངས་པས་ངོ་བོ་འདྲ་བར་ཤེས་མོད་ཀྱི། དེ་ ལ་འདི་དག་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཐ་དད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ།དེས་ན་འགའ་ཞིག་ཁོ་ན་འགའ་ཞིག་གི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་གཟུགས་དང་དབང་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་ཡུལ་ཆོད་པ་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་ཅན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི། རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་ནུས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། ། དེ་དག་ཕན་ཚུན་ཉེ་བར་འགྲོ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྟེན་རྐྱེན་གྱི་ཁྱད་པར་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་རྒྱུ་སྐྱེད་པར་ནུས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་ཀྱང་སྔོན་ཡང་མེད། ཕྱིས་ཀྱང་མེད། སོ་སོ་ན་ཡང་མེད་པས་ནུས་ཀྱང་སྔོན་དང་ཕྱིས་ཀྱང་སོ་སོ་ན་ཡོད་པ་ལས་འབྱུང་བའི་ཉེས་པ་དག་གིས་མི་གོས་སོ། །དེ་དག་ན་འདི དག་ཕན་ཚུན་ཉེ་བར་འགྲོ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནུས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པས།དེ་ལ་ནམ་ཡང་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་མེད་དོ། །ཚུལ་འདིས་ཐམས་ཅད་ལ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་ངོ་བོ་སོ་སོར་ངེས་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ།

若问："于无障功能、果相续、刹那、无可增益差别诸缘，互为俱生因一义何为？"答：俱生因非唯生增益。那么是什么？是多法作一义，如最后聚。此即诸俱生因之直接俱生因，因为彼最后即是因故。
于彼刹那，一体性无分故不能差别，因为差别相是生异体性故。若生异体性则非最后，故不成直接因。因此，从诸俱生因不生因差别。
凡无前后异体、其后生果之最后缘由体性功能刹那者，彼等俱生，于彼唯一作业即是俱生因性。若问："彼等功能从何生？"答：从自因。
若问："彼等何不唯无他缘而生，有时亦成他故，是故于某处亦应由一生？"答：诸行由多因具异异缘故，虽于每刹那由某功能差别者相似而知体性相似，然于彼等体性唯异，故唯某为某因。
其中，色根等聚具无间境等者，是能生识之因。彼等互相趋近等所依缘差别，是能生彼因。彼等亦非先有、后有、各别有，故虽有功能亦不染先后各别有生过失。
其中，彼等互相趋近等因即是功能因，故于彼永无成他。以此理应了知一切因果体性各别决定。

།དངོས་པོའི་ནུས་པ་སྐད་ཅིག་མ་རེ་རེ་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་བྱེ་བྲག་གཞན་དང་གཞན་ གྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཅན་དག་ལ་ཡིན་གྱི་དངོས་པོ་བསྟན་པ་གཅིག་པུའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཅན་དག་ལ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།ངོ་བོ་ཉིད་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་མེད་པས་ནུས་པ་དང་མི་ནུས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དག་ལ་བྱེད་པ་དང་མི་བྱེད་པ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་ཀྱི་འགའ་ཞིག་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། ཅི་འབའ་ཞིག་ གིས་འབྲས་བུ་བསྐྱེད་པར་ནུས་སམ།མི་ནུས་སོ། །ཅིའི་ཕྱིར་མི་བསྐྱེད། མི་བསྐྱེད་ན་ཇི་ལྟར་ནུས། གལ་ཏེ་ཐ་ག་པ་ལ་སོགས་པ་རས་ཡུག་ལ་སོགས་པ་བྱ་བར་ནུས་མོད་ཀྱི། ཐམས་ཅད་དུ་ནི་མི་བྱེད་དོ་ཞེ་ན། བརྩེ་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་བླུན་པོ་རྣམས་དགའ་བ་སྐྱིད་དེ་བར་བསྐྱེད་པ་ནི་བྱས་ཤིང་བྱས་ པ་ལ་ཡང་དང་ཡང་བྱེད་དུ་གཞུག་སྟེ།འདི་ལྟར་འདི་ནི་ས་བོན་ལ་སོགས་པ་ཉེ་བར་འགོད་པར་དཔྱད་ཟིན་ཏོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ངོ་བོ་ཉིད་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཆོས་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དེ་ལྟ་བུ་ནི་ཐ་མའི་གནས་སྐབས་བཞིན་དུ་བཟློག་ཏུ་མི་རུང་ངོ་། །ཐ་མའི་གནས་སྐབས་ ན་སྔོན་ནུས་པ་མེད་པ་ལས་ནུས་པ་སྐྱེ་ན།ནུས་པ་དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི། སྔོན་མེད་པ་སྐྱེ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཡིན་ན་ནི་བྱེད་པ་པོ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དེ། ནུས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དངོས་པོ་ལས་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་རེ་ཞིག་དེ་ཉིད་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་མཐའ་ དག་དང་ལྡན་པ་འབྲས་བུ་ཇི་སྟེ་སྐྱེད།བསྐྱེད་པ་མཐོང་སྟེ། དེས་ན་བསྐྱེད་དོ་ཞེས་སྨྲའོ། །མཐུ་ཆེན་པོ་ཅན་གྱི་མཐོང་བ་དངོས་པོ་དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དག་ཀྱང་། རང་གི་ངོ་བོ་ཙམ་གྱིས་བྱ་བ་སྣ་ཚོགས་པ་རྣམས་ལ་སྦྱོར་བ་ནི་ནུས་པ་ཆེན་པོ་ཅན་ཡིན་ནོ། །བརྒྱ་ཞིག་ལ་འགའ་ཞིག་ཇི་ཞིག་ ལྟར་འདིར་ཁྱོད་ཀྱི་མཐོང་བའི་ལམ་ལས་འདས་ན།ཀྱེ་མ་མི་སྐྱེད་པའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་མེད་པ་ཅན་དུ་འགྱུར་བས་བསམ་པ་འདི་ནི་སེམས་ལ་གདུང་ངོ་། །ཁོ་བོ་ནི་དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ལས་བདག་གིས་མཐོང་བས་འབྲས་བུ་བསྐྱེད་དོ་ཞེས་མི་ཟེར་རོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན་དེ་དག་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་ ཀྱིས་དེ་སྐྱེད་པའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་ལ།དེ་དག་མཐོང་ན་འདི་དག་ནི་སྐྱེད་པ་པོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་པར་ཟད་དོ། །འདི་ཡང་ཡོད་པར་བདེན་ན་དེ་དག་འབྲས་བུ་བསྐྱེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པ་དེས་ན། རྐྱེན་མཐའ་དག་དང་ལྡན་པ་རྣམས་མ་བསྐྱེད་པར་བཏང་སྙོམས་སུ་འཁོད་དོ་ ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

事物功能于每刹那随异异体性差别，而非唯示一事物体性者，因为无体性转变故，于能力与无能力体性不应有作与不作故。
若谓："某俱生因非是。"问：为独能生果耶？答：不能。问：何故不生？若不生，云何有能？若谓："织工等虽能作布等，然非一切处皆作。"答：慈悲性愚者喜生安乐，令作已复作，如是已观察种子等安立。
是故，由无体性转变故。如是法性体性如最后位不可返。于最后位，若从先无功能生功能，若是彼功能体性，则唯生先无。若非彼体性则非作者，因为从功能事物生果故。
复次，暂且彼具一切俱生因何故生果？见生故说生。大力者见非彼事物体性者，唯由自体于种种作业加持是大功能者。
百中若有何者超汝见道，呜呼是不生法性，应成无因，此思烧心。我不说从非彼体性由我见生果。那么是什么？彼等由体性是生彼法性，见彼则知此等是能生者而已。
此若实有，彼等是生果法体性，故非说具一切缘者不生而住舍。

།ཅི་དེ་དག་གི་མི་སྡོད་པར་བསྐྱེད་པའི་ཆོས་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དེ། ཐ་མའི་གནས་སྐབས་དེ་ཁོ་ནའི་ཚེ་འབྱུང་ངམ། འོན་ཏེ་སྔོན་ཡང་ཡོད་དེ་མ་ཉམས་མ་བྱུང་བ་བརྟན་པ་གཅིག་པུའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཅན་རྣམས་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་འགའ་མེད་པ་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། ། དེ་ནི་ཅི་དེ་མ་ཡང་ཡིན་མོ་གཤམ་ཡང་ཡིན་ནམ། མི་སྡོད་པར་སྐྱེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱང་ཡིན་ལ། མི་སྐྱེད་པ་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་པ་འདིའི་དོན་ཅི་ཡིན། གལ་ཏེ་དེའི་ངོ་བོ་ནི་ལྷན་ཅིག་པ་ཡིན་གྱི། འབའ་ཞིག་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འོ་ན་ནི་འབའ་ཞིག་ཀྱང་གཞན་ལ ལྷན་ཅིག་པ་ཡང་གཞན་ཡིན་ཏེ།དངོས་པོ་ཐ་དད་པའི་མཚན་ཉིད་ནི། ངོ་བོ་ཉིད་ཐ་དད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལྷན་ཅིག་པ་ཉིད་ཡིན་ཡང་གཞན་གྱི་ངོ་བོས་བྱེད་པ་པོ་ནི་མ་ཡིན་ལ། འདིའི་རང་གི་ངོ་བོ་ནི་སྔོན་ཡང་དེ་ཁོ་ནར་ཟད་ན། ཇི་ལྟར་རེས་འགའ་སྐྱེད་པ་དང་འབྲལ། གང་གི་ དངོས་པོ་སྐད་ཅིག་པ་ཡིན་པ་དེའི་ལྟར་ན་ཡང་ཇི་སྟེ་འབའ་ཞིག་གིས་མི་སྐྱེད།གལ་ཏེ་ཡིན་ན་ནི་སྐྱེད་པ་ཁོ་ནའོ། །མ་ཡིན་ན་སྐད་ཅིག་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟ་བུ་ཞིག་བསྐྱེད་པ་ནི་བཤད་ཟིན་ཏེ། སྐད་ཅིག་མ་འབྱུང་བ་ཅན་དེ་ཇི་ལྟར་གཞན་དུ་འགྱུར། གང་ཞིག་འགྱུར་བ་དེ་ནི་དེ་ཉིད་ མ་ཡིན་པས་ཐལ་བ་འདིར་མི་འགྱུར་ཏེ།བྱེད་པ་པོ་དང་། བྱེད་པ་པོ་མ་ཡིན་པ་དག་གི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་དེའི་རྒྱུ་དག་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཞིག་དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་དེ་ནི་མི་སྡོད་པར་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ཅན་ཁོ་ན་ཡིན་པས། དེ་ནི་ལྷན་ཅིག་པ་ཉིད་ལ་མི་ལྟོས་སོ། །འབྲས་བུ་ནི་རྐྱེན་ གཞན་ལ་ལྟོས་པས།ལྷན་ཅིག་པ་ཁོ་ན་ལས་སྤྱིའི་འབའ་ཞིག་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། དེ་ལྟར་ན་ཡང་ཅི་ལྟར་དེ་འབའ་ཞིག་གིས་ཀྱང་སྐྱེད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ལ་འབྲས་བུ་ཡང་དེ་ལས་མི་སྐྱེ་ཞེས་བྱ་སྟེ། གནས་སྐབས་དེ་ནི་འགལ་ལོ། །གལ་ཏེ་འབའ་ཞིག་གིས་སྐྱེད་པ་ཁོ་ན་ནི་མ་ ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།ད་ནི་ཇི་ལྟར་ན་མི་འདོད་པར་སྐྱེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། འདི་སྐད་དུ་སྐྱེད་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་ཡོངས་སུ་བསྟན་པ་མ་ཡིན་ནམ། འདི་འབའ་ཞིག་ཀྱང་ནུས་པ་ཡིན་ན་། འབྲས་བུ་གཞན་ལ་ལྟོས་ན་ཡང་ཇི་ལྟར་བཏང་སྙོམས་སུ་འཇོག་སྟེ། གཞན་ལ་མི་འཆོལ་བར་འདི་གསལ་བར་སྐྱེད་པར་ འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟ་ན་འདིས་བདག་ཉིད་ཀྱི་ནུས་པ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །འབྲས་བུ་གཞན་ལ་ལྟོས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་འབའ་ཞིག་ལས་མི་སྐྱེ་བར་སྨྲ་བ་ཡིན་ལ། དེ་འབའ་ཞིག་ཀྱང་ནུས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དེ་ལས་སྐྱེ་བར་སྨྲས་པ་ཡིན་ན། འདི་དག་གཅིག་ལ་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟ་བས་ ན་ཕྲག་དོག་གི་ཟུག་རྔུས་གནད་དུ་བརྒྱབ་པ་ཅན་འདི་འཆལ་ཞིང་འཁང་བར་ཟད་པས།བཏང་སྙོམས་སུ་དོར་བར་འོས་སོ།

问：彼等不住生法性，是唯于最后位生耶？抑或先有而未坏未生，由于坚固一体性者无有体性相违故。
此是否既是石女亦是不住生法体性，亦是不生耶？此说何义？若谓："彼体是俱生非独。"则独为他，俱生亦为他，因为异事相是异体性故。
虽是俱生，由他体非作者，此自体先前亦唯尔，云何有时离生？若是刹那事物者，何故不由独生？若尔则唯生，若非则非刹那故。
如何生已说讫，彼刹那生者云何成他？若有变异则非彼故此过不成，因为作者与非作者体性及其因相违故。
若是彼体性则唯是不住生法性，故彼不待俱生。果待他缘，故唯从俱生非从独者，若如是思，则云何彼独亦唯生而果不从彼生？此位相违。
若谓："非唯由独生。"今云何是不欲生体性？岂非已说唯生耶？若此独亦有能，果虽待他，云何住舍？不待他而此明生。如是此已示自能。
果待他者说非从独生，独亦是能体性者说从彼生，此等云何于一成？是故，为嫉妒刺所中者唯妄诽谤，应当舍置。

།དེ་ལྟ་བས་ན་གཅིག་སྐྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ཉིད་ནི། དངོས་པོ་སྐད་ཅིག་པ་རྣམས་ཁོ་ནའི་ཡིན་གྱི་སྐད་ཅིག་པ་མ་ཡིན་པ་སོ་སོ་ན་ཡོད་པ་སྲིད་པ་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ནི། མ་ཡིན་ཏེ། སོ་སོར་སྐྱེད་པར་སྲིད་པས་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གང་དུ་རྒྱུན་གྱིས་ཕན་འདོགས་པས་དངོས་པོ་རྣམས་རྐྱེན་ཉིད་དུ་སྟོན་པ་དཔེར་ན་འབྲས་ཐུག་པོ་ཆེ་དང་ས་བོན་ལ་སོགས་པ་ལས་འབྲས་ཆན་དང་མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་བ་ལས་། མེ་དང་ཆུ་དང་ས་ལ སོགས་པ་ལྟ་བུ་དེ་ལ་ནི།རྒྱུ་ལ་བརྟེན་ནས་ཁྱད་པར་འབྱུང་བ་ལ། རྐྱེན་རྣམས་ཀྱི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པར་བཤད་ཀྱི། རྫས་ལ་བརྟེན་ནས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། རྫས་སྐད་ཅིག་པ་ལ་ཁྱད་པར་འབྱུང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འབྲས་ཐུག་པོ་ཆེ་ལ་སོགས་པ་མེ་ལ་སོགས་པ་ལ་རིམ་གྱིས་ངོ་བོ་ཉིད་ཁྱད་པར་གྱུར་པ་མི་འབྱུང་ ན།འབྲས་ཆན་ལ་སོགས་པ་འགྲུབ་པའམ། སྣང་བ་ནས་མུན་ཁང་དུ་ཞུགས་པའི་དབང་པོ་ལ་རང་གིས་ཕན་འདོགས་པ་དག་ལས་རྒྱུན་གྱི་ཁྱད་པར་མི་འབྱུང་ན་དོན་རྟོགས་པ་སྐྱེ་བ་མེད་དོ། །ཐོགས་པ་མེད་པར་སྐྱེད་པའི་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་ལ་ནི། ཕན་ཚུན་ལས་ཁྱད་པར་འབྱུང་བ་མེད་དེ། དེར་ ནི་ཕན་ཚུན་ཉེ་བར་འགྲོ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྟེན་བདག་ཉིད་ཇི་ལྟ་བའི་རྐྱེན་རྣམས་ཀྱིས་རུང་བའི་ཡུལ་ལ་སོགས་པར་གནས་པ་ཅན་སྐྱེས་པ་དེ་དག་ལྷན་ཅིག་ངོ་བོ་ཉིད་གྲུབ་པས།ཤེས་པའི་རྐྱེན་ཉིད་དུ་ཤེས་པས་དོན་གཅིག་བྱེད་པ་ཁོ་ན་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གང་དུ་ཁྱད་པར་བསྐྱེད་པས་ལྷན་ཅིག་ བྱེད་པ་རྣམས་རྐྱེན་ཉིད་པ་དེར་ནི།རྒྱུའི་རྒྱུན་རྐྱེན་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་པས། དེ་ལས་ངོ་བོ་ཉིད་གཞན་ཐོབ་བོ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་རྣམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་མ་སྔ་མ་རང་གི་ངང་གིས་ལོག་ན། དེ་དག་ཁོ་ན་ལས་སྐད་ཅིག་མ་ཁྱད་པར་ཅན་འབྱུང་བའི་ཕྱིར། རིམ་གྱིས་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པ་དང་ལྡན་པ་རྒྱུའི་ ཚོགས་ཐ་མ་ལས་འབྲས་བུའི་བར་དུ་འབྱུང་ངོ་།།ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ལས་ཡང་དག་པར་བྱུང་བའི་རྒྱུ་ལས་འབྲས་བུ་སྐྱེ་ན་ནི། ཁྱད་པར་ཉིད་དུ་འབྱུང་བར་མི་རུང་ངོ་། །ཁྱད་པར་ཅན་མ་ཡིན་པ་ལས་ཁྱད་པར་སྐྱེ་ན་ནི། འབྲས་བུ་ཡང་འགྱུར་ཏེ། ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ཁྱད་པར་ཕན་ཚུན་འབྱུང་བ་ ལ་མི་ལྟོས་པས་ཀྱང་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པར་འགྱུར་རོ།།དེས་ན་སྐད་ཅིག་པ་མ་ཡིན་པ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ལ་མི་ལྟོས་པ་རྣམས་ཀྱང་རྒྱུ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ལ། ལྟོས་པར་བྱ་བ་རྣམས་ལས་ངོ་བོ་ཉིད་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པ་འབྱུང་བ་ནི་མེད་དོ། །འོན་ཏེ་ཁྱད་པར་འབྱུང་ན་ཡང་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པས་བྱས་པའི་ཁྱད་པར་ཁོ་ན་ཉེ་ བར་གནས་པར་འགྱུར་ཏེ།དེ་ལྟ་ན། ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ།

因此，一生相之俱生因唯属刹那事物，非属非刹那各别可能者，因为各别可生故不应定为俱生因。
于何处由相续助益而示诸事物为缘，如从大米粥及种子等生饭及芽等，如火水土等，于彼依因生差别时，说诸缘俱生，非依实物，因为刹那实物无差别生故。
大米粥等于火等若不次第生体性差别，则不成饭等，或从明处入暗室根由自助益若不生相续差别，则无生义解。
于无碍生根等，无从互生差别，于彼由互相趋近等所依自性诸缘，住于可行境等所生彼等，由俱生体性成就，由知为识缘故，唯作一义是俱生性。
于何处由生差别诸俱生为缘性，彼处因相续待缘故，说从彼得异体性。
其中，因缘诸前刹那自然灭时，唯从彼等生差别刹那故，具次第差别从最后因聚生至果。若从俱生所生因生果，则不应生差别。从非差别生差别，则果亦变，由俱生不待互生差别亦当生果。
是故，非刹那不待俱生者亦成因性，从所待者无生体性差别。若生差别亦唯住俱生所作差别，如是则成无穷。

།ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་རྣམས་ནི་གང་གིས་ན་འདི་དག་ཕན་ཚུན་བྱས་པའི་ཁྱད་པར་དང་རྟག་ཏུ་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བར་འགྱུར་བ་ཕན་ཚུན་ནས་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བ་དང་། མཐུན་པའི་ཁྱད་པར་སྐྱེད་པར་རུང་བར་རྟག་ཏུ་གནས་པ་ཅན་ཡང་མ་ཡིན་ ཏེ།དེ་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དག་གི་འབྲས་བུ་གསལ་བ་དང་། བྲལ་བ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ཁྱད་པར་དང་པོ་ནི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་དག་གིས་ཕན་མ་བཏགས་པ་ཡིན་པར་མི་འཐད་དོ་ཞེ་ན་། ཁོ་བོ་ནི་ཡང་དང་ཡང་དུ་སྨྲ་བ་ལ་སྐྱོ་བ་འགའ་ཡང་མེད་དེ། གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་འཇིག་རྟེན་ གྱིས་རིགས་པ་གོ་བར་འགྱུར་བ་ལྟར་ན་ད་དུང་ཡང་སྨྲ་བར་བྱའོ།།ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་རྣམས་ནི་གང་གིས་ན་དེ་མེད་པའི་ཕྱིར། ཁྱད་པར་སྐྱེད་པ་ལ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་དག་ཏུ་མི་འགྱུར་བ་ཁྱད་པར་སྐྱེད་པ་ཁོ་ནས་ལྷན་ཅིག་སྐྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན་དོན་གཅིག་ བྱེད་པས་ཀྱང་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་ཕན་ཚུན་ནས་ཁྱད་པར་མེད་པ་རྣམས་ལ་དེ་ཡང་མེད་དོ། །འོན་ཏེ་ཡོད་ན་ནི་སོ་སོ་ལ་ཡང་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་ན་ནི་ཁྱད་པར་དེ་ལས་འབྱུང་བ་ཅན་གྱི་འབྲས་བུ་ཡང་འབའ་ཞིག་ལས་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། སྐད་ཅིག་རེ་རེ་ལ་རྐྱེན་གཞན་དང་གཞན་དག་གིས་ཇི་ལྟར་ དངོས་པོའི་རྒྱུན་ལ་ཁྱད་པར་སྐྱེ་བ་དང་།ཡུལ་རུང་བ་ཅན་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་པ་དག་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པ་དང་། དེ་དག་ཀྱང་གང་ལས་སྐྱེ་བ་དང་། སོ་སོར་ནུས་ཀྱང་ཇི་ལྟར་འབའ་ཞིག་གིས་མི་སྐྱེད་དེ། བྱེད་པ་པོའི་ཁྱད་པར་སོ་སོ་ན་ཡོད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། འབྲས་བུ་རྣམ་པ་གཉིས་ པོ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པས་སྐྱེད་པའི་ཁྱད་པར་བརྒྱུད་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་ཅན་དང་།གཞན་ཏེ་མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུ་དང་། མི་སྡོད་པར་སྐྱེད་པའི་དབང་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། འབྲས་བུ་དང་། རྒྱུའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་བཤད་ཟིན་ཏོ། །དེ་ལ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ དག་ལས་རྒྱུན་གྱིས་ཕན་འདོགས་པ་ལ་ལྟོས་པའི་འབྲས་བུའི་རྒྱུ་སྐྱེ་བ་ལ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་ཁྱད་པར་དང་པོ་ནི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པས་ཁྱབ་པའི་ཁྱད་པར་ལས་སྐྱེ་བ་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ།འབྲས་བུ་མཇུག་ཐོགས་ཅན་ལྟ་བུའོ། །དེ་ཕན་ཆད་ཀྱི་ཁྱད་པར་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་དེ་ལས་སྐྱེ་བ་ཅན་ཡིན་ཏེ། དེ་དང་ དེ་དག་ནི་དེའི་རང་བཞིན་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར།ཐུག་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ།

诸俱生因非恒时相续互作差别、从互生果及生顺差别而恒住，因为见有无彼等之果明显与离故。是故，初差别非由俱生因助益不应理。
我于再三宣说毫无厌倦，若如是亦如世间能解正理，仍当宣说。诸俱生因由无彼故，于生差别非成俱生因，亦非唯由生差别成俱生性。那么是什么？亦由作一义。
若于无互差别者彼亦无，若有则于各别亦成。如是则从彼差别所生果亦应从独生。
于每刹那由异异缘如何于事物相续生差别，及于可行境等位差别生果，彼等从何生，虽各有能何故不由独生？因为无各别作者差别故，及二种果由俱生所生差别相续所生法性，及他如芽等，及不住生根识等，由果因体性异故，一切已说讫。
其中，从诸俱生因由相续助益所待果因生时，初俱生差别非从遍俱生差别所生，如无间果。彼后诸差别从彼所生，彼彼是彼自性故，非无穷。

། གལ་ཏེ་ཁྱད་པར་དང་པོའི་རྒྱུ་བཞིན་དུ་སྐད་ཅིག་པ་མ་ཡིན་པའི་དངོས་པོ་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པ་མ་བསྐྱེད་པས་ཀྱང་འབྲས་བུ་བསྐྱེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། བསྐྱེད་ལ་ནི་རག་སྟེ། གལ་ཏེ་འདིའི་ངོ་བོ་ཉིད་དེ་མི་སྡོད་པར་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ ཆོས་ཅན་ཞིག་ཡིན་ན་ནི།སོ་སོ་ན་ཡོད་པ་སྲིད་པས་འབའ་ཞིག་གིས་ཀྱང་དེ་ལྟར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བཤད་ཟིན་ཏོ། །དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་ཡང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་སྐད་ཅིག་པ་མ་ཡིན་པའི་རྒྱུ་དག་ལས། དོན་གཅིག་བྱེད་པས་འགའ་ཡང་ལྷན་ ཅིག་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་མེད་དོ།།རྒྱུན་གྱིས་ཕན་འདོགས་པས་ཀྱང་མ་ཡིན་པས། དེའི་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་འགའ་ཡང་མེད་དེ། དེའི་ཕྱིར་འབའ་ཞིག་གིས་ཀྱང་བསྐྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །དངོས་པོའི་རྒྱུན་ཚོགས་པ་ལ་གནས་པ་ཅན་ནི། ཕལ་ཆེར་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྐྱེན་གྱི་ཁྱད་པར་བསྐྱེད་པས་ རང་གི་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པ་མཐོང་སྟེ།ས་བོན་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །རྒྱུ་རྟག་པར་སྨྲ་བའི་ལྟར་ན་རྐྱེན་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་ན་ནི། སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་གཞན་ཞིག་འབྱུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བར་གསལ་བ་ཡིན་ཏེ། འབྲས་བུ་ལ་ལྟོས་པ་ཞེས་བྱའོ། །སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་སྔོན་ཡང་ཡོད་ན་ནི། མི་བསྐྱེད་པ་མི་རུང་ངོ་། །དེ་ལྟ་བས་ན་གང་གི་བདག་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི། ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་དེ་ལྟ་བུར་འགྱུར་གྱི། གྱུར་ནས་ཡང་དེའི་དངོས་པོར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གཞན་གྱིས་མངོན་པར་འདུ་བྱ་བ་ལ་ལྟོས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དངོས་པོ་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་མི་གནས་པའི་ཆོས་ཅན་ལ་ནི། འཇིག་པའི་རྒྱུ དག་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་དགོས་སོ།།དངོས་པོ་གནས་པའི་ཆོས་ཅན་ལ་ཡང་སུས་ཀྱང་ངོ་བོ་ཉིད་གཞན་དུ་བྱ་བར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར། འཇིག་པའི་རྒྱུ་དག་གིས་ཅི་ཞིག་བྱ། འོན་ཏེ་གཞན་ཉིད་དུ་འགྱུར་ན་ནི་དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཁོ་ནར་མི་འགྱུར་བས་བརྟག་པ་སྔ་མར་ཟད་དེ་དེ་ལ་ཡང་བཤད་ཟིན་ཏོ། །ཕ་རོལ་ལས་ གཞན་དུ་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི།གཞན་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ལ། གང་ཞིག་གཞན་ཡིན་པ་དེ་ཇི་ལྟར་དེའི་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་ཐ་དད་པ་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་ཐ་དད་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ན་དངོས་པོ་སྔ་མ་འཕོ་བ་མེད་པའི་ཆོས་ལ་གནས་པས་དེས་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་མེད་དོ། །འདིས་ ནི་ཟངས་ལ་སོགས་པའི་སྲ་བ་ལ་སོགས་པ་མེ་ལ་སོགས་པ་ལས་སྙི་བ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་བསལ་བ་ཡིན་ཏེ།དེ་ལ་ཡང་སྔ་མ་རང་གི་ངང་གིས་འཇིག་པ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞིག་ན། མེ་ལ་སོགས་པ་དང་། ཉེ་བར་ལེན་པ་ལས་སྙི་བ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་གཞན་ཁོ་ ན་ཞིག་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ།།དེ་ནི་རང་གིས་གནས་པའི་ཆོས་ཅན་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། འཇིག་པའི་རྒྱུ་མི་སྲིད་ན་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ།

若谓："如初差别因，非刹那事物虽未生差别亦当生果。"须视生否。若此体性是不住生法性，则由各别可能故，由独亦如是，已说讫。若非彼体性，则彼时亦非能生。
是故，从非刹那因，由作一义无有定为俱生因。亦非由相续助益，故无彼俱生因，是故由独亦当生。
住于事物相续聚者，多由生俱生缘差别而生自果可见，如种子等。若如说常因者，待缘则生异能生体性明显，谓待果。若先有能生体性，则不应不生。
是故，何者是何自性，彼由唯有而如是，非待他加行令成彼事物。于事物自性不住法性，全不须灭因。于事物住法性，亦由任何不能成异体性故，灭因何为？若成异性则不成彼体性，唯成前观察，于彼亦已说讫。
从他成异者是他体性，若是他者云何是彼所有？因为异事相是异体性相故。如是，事物前位住于无迁法故，彼无成异。
此遮铜等坚等从火等成软等异体性，于彼亦由前者自然坏灭故坏已，从火等及取生唯异软等体性。彼唯是自住法性，因为若无灭因则住故。

།དེ་ནི་གཞན་གྱིས་འཇིག་ལ་འཇིག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ངོ་བོ་ཉིད་གཞན་ཡང་མེད་དེ་། དངོས་པོ་འཕོ་བ་ཁོ་ན་འཇིག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་། ལན་འདི་ནི་རྣམ་པར་བརྟག་པ་གཉིས་ ལས་མི་འདའོ།།ཅི་དངོས་པོ་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་བརྟག་པ་ཞིག་གམ་མི་རྟག་པ་ཞིག་ཅེས་བརྟག་པར་བྱ་བ་ལ། སྔར་རྟག་པར་གྱུར་ནས་ཕྱིས་མི་རྟག་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་སྨྲ་ན་ནི། རྟག་པར་འདོད་པ་སྔ་མ་ཐམས་ཅད་དུ་རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཐ་དད་པ་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་ གཉིས་དང་།རང་གིས་འཇིག་པ་དང་། མི་འཇིག་པར་རབ་ཏུ་སྨྲ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་སྔ་མ་ལ་འཇིག་པའི་རྒྱུ་ནུས་པ་མེད་དོ། །སྔར་རྟག་པར་གྱུར་ནས་ཕྱིས་མི་རྟག་པར་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། ཕྱིས་ཀྱང་རྟག་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། ངོ་བོ་ཉིད་གཅིག་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོ་ན་དངོས་ པོ་དེ་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་འཇིག་པ་དང་མ་འབྲེལ་ན་འཇིག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཏེ།དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་འཇིག་པ་དག་ནི་ཕན་ཚུན་གྱི་ངོ་བོ་ཅན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་འདི་ལ་འཇིག་པ་ཡོད་པ་དང་། འདི་འཇིག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་འགྱུར་དགོས་ཏེ། དེ་ལྟ་ན་ཡང་འཇིག་པའི་ རྒྱུ་དོན་མེད་དོ་ཞེས་བཤད་ཟིན་ཏོ།།དེས་ན་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་འཇིག་པ་ཡིན་ཡང་རུང་། མི་འཇིག་པ་ཡིན་ཡང་རུང་སྟེ། འཇིག་པའི་རྒྱུ་དགོས་པ་མེད་དོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་དངོས་པོ་འཇིག་པ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པས་དེའི་ངོ་བོར་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །ཡོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འཇིག་པ་ཡིན་ ལ།འཇིག་པ་ལོག་ན་ཡོད་པ་ལྡོག་པས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་གྲུབ་པའོ། །གལ་ཏེ་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་འཇིག་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་། ལ་ལ་དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་ཡང་འགྱུར་ཏེ། ཐམས་ཅད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཡིན་པ་ནི་མེད་པས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་། ལྡོག་པ་མ་གྲུབ་པོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། སྐད་ཅིག་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ན་དངོས་པོ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་པོའི་མཚན་ཉིད་ནི་ནུས་པ་ཡིན་ནོ། །ནུས་པ་ཐམས་ཅད་བྲལ་བ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །སྐད་ཅིག་པ་མ་ཡིན་པ་ནི་འགའ་ཡང་གང་དུ་ནུས་པ་མེད་དེ་རིམ་དང་ཅིག་ཅར་དག་གིས་དོན་བྱེད་པར འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལྟ་བས་ན་གང་ཡོད་པ་དེ་ནི་སྐད་ཅིག་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པས་ཁྱབ་པ་གྲུབ་བོ། །དོན་གཞན་ཤེས་པར་བྱ་བ་ལ་འབྲས་བུ་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ཏེ་འཁྲུལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།

若谓："彼由他灭名灭，亦无异体性，唯事物迁变是灭。"此答不出二种观察：
应观察事物是自性常住抑或无常？若说先成常后成无常，则前所许常者一切成有异常无常体性二事物，及自灭与不灭极说。如是则于前者灭因无能。非先成常后成无常。那么是什么？后亦唯是常，因为是一体性故。
若尔，彼事物自性若不系灭，云何名灭？因为彼体性与灭非互体性故。是故，此有灭及此成灭体性必尔，如是亦已说灭因无义。
是故，事物或自性灭或不灭，皆无须灭因。是故，事物不待灭故定为彼体。凡有者即是灭，灭若返则有返，故成随行与返。
若谓："虽是自性灭，有非彼体性亦成，因为无一切是一切体性故，不成随行与返。"非尔，因为若非刹那则成无事物故。事物相是能。离一切能是无事物相。非刹那者皆无能，因为次第与顿作用相违故。
是故，凡有者唯是刹那故成遍。于知异义，果是因相，因为无错乱故。

།གལ་ཏེ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་རྟགས་ཤེས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ན། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ཤེས་པར་བྱ་ བ་དང་།ཤེས་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་དང་། སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ་དེ་མེད་པར་འབྱུང་བ་ནི་དེ་ལས་འབྱུང་བ་ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་རྒྱུའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཇི་སྙེད་གཅིག་མེད་པར་འབྲས་བུ་མི་འབྱུང་བ་དེ་དག་རྒྱུ་ཡིན་ཏེ། དེའི་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ་། །གང་དག་དེ་དག་མེད་ན་མི་འབྱུང་བའི་ཆོས་དེ་དག་ཉིད་ཀྱིས་སོ། །གལ་ཏེ་ཆ་ཤས་ཀྱིས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་དང་། སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ་དེས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་དང་། རྟགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གྱི་བྱེ་བྲག་ཅན་གྱི་སྤྱི་རྣམས་འཛིན་ན། འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁྱད་པར་ཅན་མ་ཡིན་པའི་སྤྱིའི་བརྗོད་པར་འདོད་ན། འཁྲུལ་བའི་ཕྱིར་མི་འདོད་དོ། །གལ་ཏེ་འགའ་ཞིག་རེས་འགའ་ཞིག་ལས་འབྱུང་ཡང་དེ་དང་འདྲ་བ་ཐམས་ཅད་དེ་ལས་སྐྱེའོ་ཞེས་བྱ་བ་གོ་ག་ལས། དེ་ལྟ་ན་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་། ལྡོག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལས་འབྱུང་བ ཅན་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི།ལན་འགའ་ཡང་དེ་ལས་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། ཕན་ཚུན་ལྟོས་པས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་དང་། སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་འབྲས་བུ་དག་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་གལ་ཏེ་དུ་བ་མེ་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་པ་ལས་གཞན་པ་ལས་ཀྱང་འབྱུང་བར་འགྱུར་ན། དེ་ནི་དེས་ བསྐྱེད་པར་བྱ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཡིན་པས།ལན་འགའ་ཡང་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། དོན་གཞན་བཞིན་ནོ། །ཚོགས་པས་ཀྱང་དེ་སྐྱེད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་སྐྱེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཚོགས་པ་གཞན་བཞིན་ནོ། ། དུ་བ་ནི་དེ་དང་དེ་མ་ཡིན་པས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཡང་རིགས་ པ་མ་ཡིན་ཏེ།ངོ་བོ་ཉིད་གཅིག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དུ་བ་དང་དུ་བ་མ་ཡིན་པ་བསྐྱེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལས་འབྱུང་ན་ནི། དུ་བ་དང་དུ་བ་མ་ཡིན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། འབྲས་བུའི་ངོ་བོ་ཉིད་རྣམས་ནི་རྒྱུའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་བྱས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་ལ་མི་ལྟོས་ན་ཡང་རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ རོ།།དེ་ལྟ་བས་ན་དུ་བསྐྱེད་པར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི། མེ་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་པའི་ཁྱད་པར་ཡིན་ལ་མེ་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་བསྐྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དུ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དག་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ངེས་པའི་ཕྱིར་རིགས་མི་མཐུན་པ་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ བས་ན་འབྲས་བུས་རྒྱུ་འཁྲུལ་པ་མེད་དོ།

若谓："若因果事物是能知之相，则一切是所知与能知事物，因为一切是所生与能生事物故。"非尔，因为无彼而生者无从彼生定故。是故，因体性若干无则果不生者是因，因为定为彼果故。由彼等无则不生之法故。
若谓："应成由分支所生能生。"非尔，因为若取由彼所生差别及相差别差别之诸总相则许故。若欲说非差别总相则由错乱故不许。
若谓："虽有某从某生，云何知一切相似者从彼生？如是则非随行与返。"非尔，因为非从彼生者永不从彼生故，因为是由互待所生能生体性相之果故。
其中，若烟从火等聚外他生，则彼非彼所生体性故永不生，如异义。聚亦不生彼，因为非彼生体性故，如他聚。烟亦不应是彼与非彼所生体性，因为是一体性故。
若从生烟与非烟体性生，则成烟与非烟体性，因为诸果体性由因体性所作故。若不待因则应成无因故。
是故，能生烟者是火等聚差别，火等聚差别所生者是烟。如是由因果体性决定故非从异类生。是故，果无错因。

།དེས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་གྲུབ་ན་འབྲས་བུ་ལ་རྒྱུས་ཁྱབ་པར་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །རིགས་མི་མཐུན་པ་ལས་ཀྱང་ཅུང་ཟད་འབྱུང་བ་མཐོང་སྟེ། དཔེར་ན་བ་ལང་གི་ལྕི་བ་ལ་སོགས་པ་ལས་ཤ་ལཱུ་ཀ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། རིགས་མི་མཐུན་པ་ལས་འབྱུང་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་། དེ་ལྟ་བུ་ཁོ་ན་དེ་འདྲ་བའི་དང་པོའི་རྒྱུ་མཚན་ཡིན་པས། རྒྱུ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུན་གྱིས་འབྱུང་ན་ནི། འདམ་བུ་ལས་འབྱུང་ངོ་། །ཡང་ན་བ་ལང་གི་ལྕི་བ་དང་། ཅིག་ཤོས་སྐྱེ་བ་ཅན་དག་གཟུགས་ཐ་མི་དད་ཀྱང་ངོ་བོ་ཐ་དད་པ་ཡོད་དོ། །དངོས་པོ རྣམས་ཀྱི་རྣམ་པ་མཚུངས་པ་ཁོ་ན་ནི་དེ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ཏེ།རྣམ་པ་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པ་རྣམས་ཀྱང་ཁ་ཅིག་ཁྱད་པར་གཞན་གྱི་སྒོ་ནས་རིགས་ཐ་དད་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ། ཚོགས་པ་མཚན་ཉིད་མི་འདྲ་བ་ལས་ཀྱང་མཚན་ཉིད་མི་འདྲ་བ་མ་ཡིན་པ་འབྱུང་ན་ནི། རྒྱུའི་ཐ་དད་པ་ དང་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པ་དག་ལས་འབྲས་བུའི་ཐ་དད་པ་དང་།ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པ་དག་མ་ཡིན་པས། ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐ་དད་པ་དང་། ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པ་དག་རྒྱུ་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར་ཐ་དད་པ་ལས་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པ་ལས་ཀྱང་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་མ་གཏོགས་པའི་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་ ཀྱང་འགའ་ཡང་མེད་པས།དངོས་པོ་རྣམས་རྒྱུ་མེད་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྟག་ཏུ་ཡོད་པའམ། མེད་པ་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་ཏེ། ལྟོས་པར་བྱ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་པོ་རྣམས་ནི་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་རེས་འགའ་བ་ཡིན་ནོ། །བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དག་ལ་སྒྲུབ་པ་ཉེ་བར་སྦྱོར་བ་རྣམ་པར་གནས་པ་དང་ལྡན་པར་ ཡང་མི་འགྱུར་ཏེ།རྒྱུའི་ནུས་པ་སོ་སོར་ངེས་ན་འགའ་ཞིག་འགའ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པར་གཟུང་གི་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཁོ་ན་དེ་ལ་ནུས་པའི་ཕྱིར་ལ་། གཞན་ནི་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་གཉིས་ནི་བསྐྱེད་པ་དང་ཅིག་ཤོས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བསྐྱེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་མཚན་ཉིད་མི་ འདྲ་བ་ལས་ཀྱང་དེ་འབྱུང་ན་ནི་དེ་བསྐྱེད་པར་ནུས་ན་ངེས་པ་མེད་པས་ཅི་ཡང་རུང་སྟེ།གང་ཡང་རུང་བ་ལས་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་བསྐྱེད་ནུས་པར་མཚུངས་ན་ནི་དེ་ཉིད་ཡིན་པས་འབྲས་བུ་རྒྱུ་འཁྲུལ་པ་མ་མཐོང་ངོ་། །དམིགས་པའི་རིག་བྱར་གྱུར་པ་མི་དམིགས་པ་ནི་། དངོས་པོ་མེད་ པར་ཐ་སྙད་གདགས་པའི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ནོ།།དེ་ལ་དམིགས་པ་དམིགས་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་ཉིད་ཡིན་ན་ནི། དེའི་ཤེས་པ་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ། །བརྗོད་པར་འདོད་པའི་དམིགས་པ་ལས་གཞན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་ལས་གཞན་པའི་དམིགས་པ་ནི་མི་དམིགས་པ་ཡིན་ཏེ། མ་ཡིན་པར་ འཇུག་པས་བཟར་མི་རུང་བ་དང་རེག་ཏུ་མི་རུང་བ་བཞིན་ནོ།

由此成立因果事物则成立果为因所遍。若谓："见从异类亦有少生，如从牛粪等生莲花等，岂非如是？"非从异类生，因为如是唯是如是初因相故，非异因。若由相续生则从芦生。或者，牛粪与他生者虽形无异而有异体性。
诸事物相仅相似非彼之因，因为见非异相者有由他差别门异类故。若不尔，则从异相聚亦生非异相者，则从因异与非异不生果异与非异，故一切异与非异成无因。如是从异非从非异生。
除彼亦无任何事物体性，因为诸事物非无因故，当成常有或常无，因为无所待故。诸事物由待故是有时。
于所立亦不成有安立能立，因为若因能各别决定则应执某能立某非他。唯彼于彼有能故，他无能故，因为彼二由能生与他体性异故。
若从非彼生体性及异相亦生彼，则于能生彼无定故，从任何皆当生。若于生彼能相等则是彼故，未见果因错乱。
所缘所知不可得是施设无事物之因相。其中，若缘是能缘法性则彼智是缘。由异于所说缘故，异于彼之缘是不可得，如非入故不可割不可触。

།དམིགས་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཉིད་ཡིན་ན་ནི། དམིགས་པ་ཡུལ་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་རང་གི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་རུང་བ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཡིན་ཏེ། རུང་བ་ཉིད་ནི་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལས་གཞན་པའི་དམིགས་པར་རུང་ བ་ཁོ་ན་ཉིད་མི་དམིགས་པ་སྟེ།སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །རུང་བ་ཉིད་དུ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་། གང་དུ་གང་ཞིག་དམིགས་ན། གང་ཞིག་ངེས་པར་དམིགས་པར་འགྱུར་བ་དེ་ནི་དེ་དང་འབྲེལ་པ་ཡིན་ཏེ། ཤེས་པ་གཅིག་དང་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་གཉིས་ཡོད་ན་ངོ་བོ་གཅིག་ངེས་པར་གཏོགས་པ་མ་ཡིན་ ཏེ།མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་འདིར་གཞན་ཉིད་ནི་རུང་བ་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཅན་ཤེས་པ་དང་འབྲེལ་པ་ཅན་དག་ཕན་ཚུན་ལྟོས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པར་འདོད་དོ། །དེ་འབའ་ཞིག་དེ་ལ་ལྟོས་ནས་གཞན་ཡིན་པས། དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་དེ་ཤེས་པར་བྱེད་པའམ། ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཀྱི་མཚན་ ཉིད་ནི་མི་དམིགས་པ་ཡིན་ཏེ།དེ་ནི་ཟླ་བོ་དངོས་པོ་མེད་པའམ། དངོས་པོ་མེད་པར་ཐ་སྙད་གདགས་པར་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་། །ཇི་ལྟར་ན་གཞན་ཡོད་པ་དེ་མེད་པ་ཡིན། གང་གིས་ན་དངོས་པོ་མེད་པའི་ངོ་བོའི་མི་དམིགས་པས་དངོས་པོ་མེད་པར་ཐ་སྙད་གདགས་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་ཅེ་ན། འདིར་ཅི་ལྟར་མ་ཡིན་ པར་འཇུག་པ་ལ་ལྟོས་པའི་སྒོ་ནས་དངོས་པོ་མེད་པ་དང་མི་དམིགས་པ་དག་མི་དམིགས་པ་ཡིན་པར་བཤད་ཟིན་ཏེ་།དེ་སྒྲུབ་པར་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་པོ་མེད་པར་ཐ་སྙད་གདགས་པ་མི་འགྲུབ་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ངོ་བོ་དེ་ཡོད་པར་གྲུབ་པ་ཉིད་གཞན་མེད་པར་གྲུབ་པ་ཡིན་པས། གཞན་ཡོད་པ་ཡང་དེ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཐ་སྙད་གདགས་སོ། །གཞན་ཡོད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་མེད་པར་རང་གི་ཚད་མས་འགྲུབ་པའམ། དེ་གྲུབ་པས་དེ་མེད་པར་གྲུབ་པ་དེ་དངོས་པོ་མེད་པར་ཐ་སྙད་གདགས་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ལ་ཁྱད་པར་འགའ་ཡང་མེད་ན་གང་གིས་ན་མི་དམིགས་པས་དངོས་པོ་མེད པར་ཐ་སྙད་གདགས་པར་འགྲུབ་པ་འགལ་བར་འགྱུར།གཞན་ཡོད་པ་དེ་ཉིད་དང་དེའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་དངོས་པོ་མེད་པའི་སྒྲུབ་པ་ཅི་སྟེ་མ་ཡིན། ཅིའི་ཕྱིར་གཞན་ཡོད་པར་གྲུབ་པ་ཉིད་དེ་མེད་པར་གྲུབ་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། སོ་སོར་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དང་། འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རེ་ཞིག་ གཞན་ཡོད་པ་ནི་སྒྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ།།གང་ཞིག་གྲུབ་པ་ན་གང་མི་འགྲུབ་པ་ནི་དེའི་རྟགས་ཡིན་ཏེ། མེ་དང་དུ་བ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡོད་པར་གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱིས། དེ་མེད་པར་གྲུབ་སྟེ་དེ་ལས་གཞན་པ་དང་འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཅན་དེའི་དེ་ཉིད་རྣམ་པར་འཇོག་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་ཁོ་ནས་གཞན་རྣམ་པར་བཅད་ པ་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ།

若是所缘法性，则缘是境体性能生自境识之相。能性是事物体故。异于彼之唯可缘性是不可得，如前。由可性无差别故，若于何处得何者，则定得何者，彼是彼相系，因为系于一智故。
彼二有时非定属一体，因为不可能故。是故，此中异性是可性体无差别相系智者唯互待所许。唯彼待彼为他故，彼体性彼能知或所知法相是不可得，彼成立对境无事物或施设无事物。
若问："云何他有是无？由何无事物体之不可得成立施设无事物？"此中已说如何由待非入门无事物与不可得是不可得，因为彼未成立故。应成不成立施设无事物故。
无系体彼成立即成立他无故，他有亦非彼无而施设。由自量成立他有相之无事物，或由彼成立彼无，于成立施设无事物无任何差别，则云何由不可得成立施设无事物成相违？
他有彼及彼境识何非无事物成立？何故说他有成立即彼无成立？因为各别未成及无系故，且他有非能立。若成立时何不成立则是彼相，如火与烟。由他有成立即彼无成立，因为由唯立彼无系体性之量即成遮他故。

།འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་དེའི་རྟགས་ཡིན་ན་དེ་དང་དེར་འབྲེལ་པ་འགའ་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་བྱས་པ་ཉིད་དང་། མི་རྟག་པ་ཉིད་དག་དོན་གཅིག་ལ་འདུ་བ་ལྟ་བུའམ། དུ་བ་དང་རྟགས་ཅན་དོན་གཅིག་ལ་འདུ་བའམ། རྟེན་དང་བརྟེན་པའི་དངོས་པོའམ་བསྐྱེད་པར་བྱ་ བ་དང་།སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡིན་གྲང་ན། དངོས་པོ་ཡོད་པ་དང་། མེད་པ་དག་ལ་ནི་གང་གིས་ན་འདིའི་བསྒྲུབ་པར་འགྱུར་བའི་འབྲེལ་པ་དེ་ལྟ་བུ་འགའ་ཡང་མེད་དོ། །གལ་ཏེ་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་ཡོད་དེ། སྒྲ་དང་དོན་འབྲེལ་པ་བཞིན་ནོ་ཞེ་ན། སྒྲ་དང་དོན་དག་ནི་དེ་སྟོན་ན་སྦྱོར་ བས་དེ་དང་ལྷན་ཅིག་གི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་མཚན་ཉིད་དམ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་འབྲེལ་བར་འགྱུར་ན།རྣམ་པ་འདི་ཡང་འདི་ལ་མེད་པས་ཇི་ལྟར་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་ཡིན། དེ་གཉིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་། སྒྲུབ་པའི་དངོས་པོར་གྲུབ་ན་ནི། དེའི་སྒོ་ནས་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་ གྱི་དངོས་པོར་འགྱུར་ན།དེ་ཉིད་ནི་འབྲེལ་པ་མེད་ན་མི་འགྲུབ་བོ། །དེ་མ་གྲུབ་ན་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་འདི་གཅིག་ལ་གཅིག་བརྟེན་པ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡོད་པ་ལས་མེད་པ་གྲུབ་ན་སྤྱི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་ན་ནི་དེ་ ལས་གཞན་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་བུམ་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལས་བུམ་པ་ཐམས་ཅད་ན་ཐམས་ཅད་དུ་མེད་པར་འགྱུར་རོ།།གལ་ཏེ་མ་ཡིན་ཏེ་ཕྱོགས་ལ་སོགས་པ་ཆོས་ཅན་མེད་པར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་སྟེ། འདི་སྙམ་དུ་ཕྱོགས་ལ་སོགས་པ་ཆོས་ཅན་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པའི་མེད་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་ ཀྱི།འབའ་ཞིག་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་སྤྱི་མི་སྒྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ལ། ཡོད་པ་དང་ཕྱོགས་ལ་སོགས་པ་ཆོས་ཅན་དུ་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་རྟགས་དང་རྟགས་ཅན་འབྲེལ་པ་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན་མ་ཡིན་ཏེ། ཕྱོགས་ལ་སོགས་པ་ཉིད་དེ་ལས་གཞན་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕྱོགས་གང་ཁོ་ན་ ན་གང་ཞིག་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཉིད་དེ་དང་འབྲེལ་པ་མེད་པའི་གཞན་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ།དེ་མཐོང་བ་ཁོ་ནས་འདི་བུམ་པ་མེད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། ཇི་ལྟར་དེ་ཁོ་ན་རྟགས་དང་རྟགས་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་ཡིན། འདིར་གང་གིས་ན་སྤྱི་ནི་གཏན་ཚིགས་སུ་འགྱུར་ལ་ཁྱད་པར་ནི་ཆོས་ཅན་དུ་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་སྤྱི་ དང་ཁྱད་པར་གྱི་དངོས་པོ་རྣམ་པར་བརྟག་པ་ཡང་མི་སྲིད་དེ།དེའི་ཁྱད་པར་རྟོགས་པ་ཁོ་ནས་དེ་མེད་པར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་ལ། དེ་ལ་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དམ་བཅས་པའི་ཕྱོགས་གཅིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཡང་རྟགས་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། ། གང་ན་ཕྱོགས་ཙམ་ཡོད་པ་དེ་ན་བུམ་པ་མེད་པ་ ཡང་མ་ཡིན་ནོ།

由无系故，若彼是彼相则应成某系，如所作性与无常性聚于一义，或烟与所相聚于一义，或所依能依事物，或所生能生事物。然于有事物与无事物，无如是任何系能成此能立。
若谓："有境与境事物，如声义系。"声义若显示则由结合成彼俱因果相或无则不生相之系，然此亦无此相，云何是境与境者事物？若成立彼二所立能立事物，则由彼门成境与境者事物，然彼即无系则不成。彼不成则亦非境与境者事物。若不尔则此成互依。
若由他有成立无则非成立总，如是则由异于彼有故瓶无，应成一切处一切瓶皆无。若谓："非尔，因为成立方等有法无故。"若思：方等有法成立差别无非唯尔，故非不成立总，由有与方等有法系故亦非无相所相系。非尔，因为方等即异于彼有故。
唯于何方说何无，彼即是与彼无系之他有。唯见彼而思此无瓶，云何唯彼是相与所相事物？此中亦不可观察总与别事物谓何故总成因相别成有法，因为由了知彼差别即了知彼无故，于彼亦无随行故。由是所许方分故亦非相。凡唯有方分处亦非瓶无。

།གལ་ཏེ་ཕྱོགས་འབའ་ཞིག་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་བུ་ནི་མེད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་འབའ་ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་བུམ་པ་དང་བྲལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནམ། འདིར་རྟགས་སུ་གྱུར་པ་དེ་ཡང་ཕྱོགས་རྟོགས་པ་ཁོ་ནར་གྲུབ་པ་ཡིན་ན། དེ་དེ་གང་གི་རྟགས་ཡིན། རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་སྨོས་པ་ཡང་ དོན་མེད་པ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་བས་ན་གཞན་ཡོད་པ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པའི་སྒྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་འགལ་བའི་འབྲེལ་པ་ཡོད་དེ་དེའི་ཕྱིར་གཞན་ཡོད་པ་ལས་དངོས་པོ་མེད་པ་འགྲུབ་བོ་ཞེ་ན། གང་ཞིག་གང་དང་འགལ། གཞན་ཡོད་པ་དང་ཟླ་བོར་རོ། །ཅི་གང་གིས་ན་རྟགས་དང་རྟགས་ཅན་འགལ་བའི་ འབྲེལ་པར་འགྱུར་བ་ཟླ་བོ་གཞལ་བར་འདོད་དམ།དངོས་པོ་མེད་པ་ནི་ཟླ་བོ་བུམ་པ་ཡོད་པ་དང་འགལ་བ་མེད་དེ། ལྷན་ཅིག་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞལ་བྱ་དེ་ལ་རྟགས་དང་རྟགས་ཅན་དག་ཇི་ལྟར་འགལ། དེ་བས་ན་འབྲེལ་པ་མེད་དོ། །འདི་ལ་ཡང་སྤྱི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དེའི་སོ་ན་འདུག་ གོ་།དེ་མེད་པ་དང་། གཞན་ཡོད་པ་དག་འབྲེལ་པ་མེད་ན། གཞན་ཡོད་པར་རྟོགས་ཀྱང་དེ་རྟོགས་པར་མི་འགྱུར་བ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། འབྲེལ་པ་གང་ལས་ཀྱང་གཞན་ཡོད་པ་དེ་མེད་པའི་ཤེས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པར་མི་འདོད་ཀྱི་། འོན་ཀྱང་གཞན་ཡོད་པ་ཉིད་དེ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་སྔར་བཤད་པ་ཡིན ནོ།།གཞན་དང་འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ངོ་བོ་འབའ་ཞིག་པ་བདག་ཉིད་གཅིག་པུ་རྣམ་པར་གནས་པ་དེ། དེའི་བདག་ཉིད་དུ་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་ཉིད་གཞན་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འབའ་ཞིག་ཉིད་གཞན་དང་བྲལ་བ་ཡིན་པས། དེ་ལས་གཞན་པ་ཡོད་པ་ཉིད་དེ་མེད་ པ་ཡིན་ལ།དེ་ལས་གཞན་པ་རྟོགས་པ་ཉིད་དེ་མེད་པར་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ་ཡོངས་སུ་བཅད་པས་དེ་ལས་གཞན་པ་རྣམས་མི་གཅོད་ན། དེ་ཡོངས་སུ་བཅད་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་དང་དེ་མ་ཡིན་པའི་ངོ་བོ་དག་རྣམ་པར་མ་ཕྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ལ་ལར་འགའ་ཞིག་མཐོང་ནས་ཐོབ་པ་དང་། ཡོངས་སུ་སྤང་བར་བྱ་བའི་དོན་གྱི་ཐ་སྙད་གང་ཡིན་པ་དེར་མི་འགྱུར་ཏེ། མེ་མཐོང་ཡང་གང་གིས་ན་ཆུ་དོན་དུ་གཉེར་བ་འཇུག་པར་འགྱུར་བ་མེ་འབའ་ཞིག་ཁོ་ན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་མི་དམིགས་པས་ཆུ་མེད་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། མི་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཅི་ཡིན། གལ་ཏེ་ཆུ་དམིགས་པ མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་ནི།མེད་པ་དེ་ཇི་ལྟར་འགའ་ཞིག་རྟོགས་པའམ། རྟོགས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་། དེ་ཡང་ཇི་ལྟར་རྟོགས། དེའམ་དེ་ལས་གཞན་པ་ཡང་རུང་འགའ་ཡང་མ་རྟོགས་པར་ཡང་ཡིན་ན་ནི། གཉིད་ལོག་པ་དང་མྱོས་པ་དང་བརྒྱལ་བ་དང་། ཆོད་པ་དང་། རྒྱབ་ཀྱིས་ཕྱོགས་པ་ལ་སོགས་པའི་གནས་ སྐབས་དག་ཏུ་ཡང་ཅི་སྟེ།དངོས་པོ་མེད་པ་མ་རྟོགས། གཞན་ཡང་ཚད་མ་རྣམ་པར་གཏན་ལ་དབབ་པར་དཔྱད་ཟིན་ཏོ།

若谓："唯方分即是无。"唯彼岂非离瓶之义？此中若相唯由了知方分而成，则彼是何之相？说随行亦成无义。是故他有非无事物之能立。
若谓："有相违系，故由他有成立无事物。"何者与何相违？他有与对境。云何欲度量使相与所相成相违系之对境？无事物与对境瓶有无相违，因为俱住故。于所量彼，相与所相云何相违？是故无系。此中亦有非成立总之过失。
若无与他有无系，则虽了知他有应不了知彼耶？不许由任何系他有是彼无之能知，然他有即是彼无，如前所说。唯无系体独一安住彼，由决定彼体即遮他故，唯尔即离他故，异于彼有即是彼无，了知异于彼即名了知彼无。
若不尔，若由遍断不遮异于彼等，则不成彼遍断，因为未分别彼与非彼体故。于某处见某已，不成所得及所断义之施设，因为见火非唯火令求水者趣入。
若谓："由不可得了知无水。"此不可得为何？若谓是无水可得，则彼无云何是某了知或了知因？彼复云何了知？若于彼或异于彼皆不了知，则于睡眠、醉、昏迷、断绝、背向等位，何故不了知无事物？复次已观察量决择。

།དེ་ལྟ་བས་ན་འདིས་མི་མཐོང་ཡང་འདི་ནི་མེ་ཡིན་གྱི། ཆུ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་མི་ཤེས་པས། འདུག་པར་ཡང་མི་བྱ། འགྲོ་བར་ཡང་མི་བྱ་བའི་ཕྱིར། བརྒལ་ དཀའ་བའི་སྐབས་སུ་ཆུད་པར་གྱུར་ཏོ།།གལ་ཏེ་གཅིག་མཐོང་བ་དེ་ཁོ་ནས་གཞན་མེད་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། ཇི་ལྟར་གཅིག་མཐོང་བས་གཞན་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་རྟོགས་པར་འགྱུར་། གལ་ཏེ་འབའ་ཞིག་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། འདི་ཉིད་ཁོ་བོས་བཤད་པ་ན། ཅི་སྟེ་ཁྱོད་འདི་ ལ་མ་རངས་པ་ལྟར་སྟོན།དེ་ལྟ་བས་ན་འགྲམ་མ་མཐོང་བའི་བྱ་བཞིན་དུ་རིང་དུ་སོང་ཡང་ཕྱིར་འོང་དགོས་པས། གཏིང་མི་ཚུགས་པ་ཅན་གྱི་ཕྱོགས་སྒྲུབ་པས་ནི་ཆོག་གོ་།གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་གཅིག་ཡོངས་སུ་བཅད་པ་ཁོ་ནས་གཞན་རྣམ་པར་བཅད་པ་འགྲུབ་ན། དེ་ན་ཁྱད་པར་མེད་པར་ གཞན་ཐམས་ཅད་མེད་པར་འགྲུབ་པར་འགྱུར་བས།དམིགས་པའི་རིག་བྱར་གྱུར་པ་རུང་བར་མཚུངས་པར་གནས་པ་ཁོ་ན་མི་དམིགས་པ་དངོས་པོ་མེད་པའི་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་ཡང་བརྗོད་མི་དགོས་ཏེ། དེར་དམིགས་པའི་རིག་བྱར་མ་གྲུབ་པ་རྣམས་ཀྱང་རྣམ་པར་བཅད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ བདག་ཉིད་གཅིག་ཡོངས་སུ་བཅད་པས་དེ་ལས་གཞན་པའི་བདག་ཉིད་རྣམ་པར་བཅད་པ་ཡིན་ཏེ།དེའི་བདག་ཉིད་དུ་ངེས་པར་སྣང་བ་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་བདག་ཉིད་ནི་དེ་ལས་གཞན་པའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་གྱི་བདག་ཉིད་རྣམ་པར་མ་བཅད་ན། འཇུག་པ་དང་ལྡོག་པ་དག་མེད་ པས་ཐལ་བ་སྔ་མར་འགྱུར་རོ།།ཡུལ་དང་དུས་དང་ངོ་བོ་ཉིད་དང་གནས་སྐབས་སུ་ངེས་པ་དེ་བློས་དེའི་བདག་ཉིད་དུ་དམིགས་པ་ན་འདིའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མེད་པ་རྣམ་པར་གཅོད་དོ། །གལ་ཏེ་གཞན་གྱི་དངོས་པོ་རྣམ་པར་བཅད་པར་གྱུར་ན། དེ་ལྟར་ན་གདོང་དེ་དེས་ཡོངས་སུ་བཅད་པ་དང་། དེ་ཁོ་ ན་ཉིད་ཀྱང་དེ་དེ་ཁོ་ནའི་ཡིན་གྱི་གཞན་གྱི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ།གཞན་དུ་གྱུར་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཉིད་དེ་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་ཚད་མ་གཅིག་འཇུག་པ་ནི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཕུང་པོ་གཉིས་སུ་རྣམ་པར་འཇོག་པར་བྱེད་དེ། དེ་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པའི་བློའི་རྒྱུ་ ཉིད་ཁོ་ནས་འབྲས་བུ་དང་བཅས་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།།དེ་ལས་མ་གཏོགས་པ་མ་ལུས་པ་རྣམ་པར་བཅད་པས་ཁྱབ་པ་སྒྲུབ་པ་ཁོ་ནས་རྣམ་པ་གཞན་མེད་པར་གྲུབ་བོ། །དེ་དེ་ལས་གཞན་པ་ཉིད་ཀྱིས་མ་ཁྱབ་པར་། དེས་དོན་དེ་རྣམ་པར་མ་བཅད་པའི་ཕྱིར་ཡང་དངོས་པོ་ཡོངས་སུ་མ་བཅད་ པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ།།དེ་ལྟ་བས་ན། ཚད་མའི་བྱེད་པ་ནི་འགའ་ཞིག་ལ་ཚད་མ་འཇུག་པ་དེ་ནི། ཡོངས་སུ་གཅོད་ཅིང་དེ་ལས་གཞན་པ་ནི་རྣམ་པར་གཅོད་ལ། རྣམ་པ་གསུམ་པ་གཞན་ནི་མེད་པར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཡིན་ནོ།

是故，虽不见此，亦不知此是火非水，故不应住亦不应行，陷入难渡之处。若谓："唯见一即了知他无。"云何由见一而了知他无？若谓："因见唯尔故。"我说此时，何故汝示不悦于此？
是故如不见岸之鸟虽远行亦须返回，故以无着落之方立论即可。若如是唯由遍断一即成遮他，则应无差别成立一切他无，故亦不须说"唯住于同等可得之所缘所知是不可得无事物之能立"之差别，因为亦遮非成所缘所知故。
由遍断彼一体即遮异于彼体，因为知定现为彼体故。彼体非异于彼体。若不遮他体，则无趣入与退出，成前过失。
于处、时、体性、状态决定，心缘彼体时遮此真实性。若遮他事物，如是则彼遍断彼面及彼真实性唯是彼真实，非他故，即遮异转即是遍断。
是故一量趣入即安立一切事物为二聚，因为彼由随行与退出觉因性即有果故。由遮除彼外一切即由成遍覆而成无余相。彼不遍于异于彼故，由彼未遮彼义故，应成未遍断事物。
是故，量之作用是：于某处量趣入，则遍断而遮异于彼，证成无第三相，此即是也。

།འདི་ལྟར་འགའ་ཞིག་ལ་ཚད་མར་ འཇུག་པ་ནི།དེ་ལས་གཞན་པ་ལས་རྣམ་པར་གཅོད་དེ། དེ་ཉིད་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་དང་དེ་ལས་གཞན་པ་ཉིད་དེ་ལས་རྣམ་པར་གཅོད་པ་དང་དེ་ལས་ཡོངས་སུ་མི་གཅོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཚད་མ་དེ་ཉིད་རྣམ་པ་གཞན་མེད་པར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དེ། དེ་སྣང་ན་མི་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་ནི་དེ་ ལས་གཞན་པ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་འཇོག་པའི་ཕྱིར་ལ།དེ་ལས་གཞན་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ནི་དེ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་འཇོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིས་ནི་རིམ་དང་རིམ་མ་ཡིན་པ་ལ་སོགས་པ་ཕན་ཚུན་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ངོ་བོ་ཅན་དག་ཀྱང་རྣམ་པར་བཅད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་དེ་ ལྟར་གཅིག་དམིགས་པས་དེའི་དེ་ལས་གཞན་པའི་བདག་ཉིད་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ཡིན་གྱི།དེའི་ཡུལ་དང་དུས་དག་ཏུ་གཞན་ཡོད་པ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་གཅོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་དེའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་པར་ཡང་འགྱུར་ལ། དེའི་ཡུལ་དང་དུས་དག་ཏུའང་འགྱུར་ཏེ། རོ་དང་གཟུགས་ ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ།།དེ་ལྟ་བས་ན་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་མི་དམིགས་པ་ཁོ་ན་ལས་རེས་འགའ་ལ་ལ་ཞིག་ཏུ་འགའ་ཞིག་དངོས་པོ་མེད་པར་འགྲུབ་བོ། །གཞན་ཡོད་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་དམིགས་པ་ཡང་དེ་མེད་པའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པར་འདོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི་རྟགས་ཉིད་དུ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེར་ཡང་དངོས་པོ་ མེད་པ་ལོགས་ཤིག་ཏུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ལ།འབྲེལ་པ་མེད་པར་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྟགས་འབྱུང་བའི་དུས་སུ་ཁོ་ན་ན་དེ་མེད་པར་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གཞན་ཡོད་པ་རྟོགས་ནས་འདོད་དེ་རྟོགས་པའི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དག་རབ་ཏུ་བསྒྲུབས་ནས་དེ་མེད་པར་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ ཅི་ཞེ་ན།དེ་ལས་གཞན་པ་རྟོགས་པ་ཁོ་ན་ནི་དེ་མེད་པ་རྟོགས་ཏེ། མཐོང་མ་ཐག་ཏུ་ཆོད་པ་མེད་པར་འདི་ནི་ཡོད་དོ། །འདི་ནི་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནི་གང་ཞིག་གང་གིས་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དེའི་རྟགས་ཡིན་པའི་དཔེ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་སྐད་དུ། གང་ན་གཞན་ ཡོད་པའི་དམིགས་པ་ཡོད་པ་དེ་ན་དེ་མེད་དོ་ཞེས་བསྟན་པར་ནི་མི་ནུས་ཏེ།དམིགས་པ་གཅིག་པུ་དེ་ནི་གང་ན་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྤྱིར་རབ་ཏུ་བསྟན་པའི་དཔེ་ལ་ཡང་ཚད་མ་གཞན་མེད་པའི་ཕྱིར་དེ་ལས་གཞན་པ་ཡོད་པ་དམིགས་པ་དེ་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཀྱི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པས། དཔེ་ཐུག་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་རྟགས་གང་ལས་ཀྱང་དངོས་པོ་མེད་པ་མི་འགྲུབ་བོ།

如是于某处量趣入，即从异于彼遮除，因为遍断彼及从彼遮异性且不从彼遍断故。是故彼量即能立无余相，因为彼现时一切不现皆安立为异于彼性，非异于彼性即安立为彼性故。此亦遮除次第与非次第等互相遮除之体性。
是故如是由缘一即遮其异于彼体，非遮其处时一切他有。是故亦成非彼体，亦成彼处时，如味与色等。是故唯由如前所说不可得，于某时某处成立某无事物。
有境他有之所缘亦唯许为彼无之能立，非是相性，因为于彼亦别立无事物，及同等无系故。唯于相生时成立彼无故，非由了知他有后欲求了知彼，证成随行与退出而了知彼无。
若尔云何？唯了知异于彼即了知彼无，因为见已无间即知此有此无故。彼无成立随行退出之相之喻，因为未成故。此说：凡有他有之所缘处不能说彼无，因为唯一所缘于任处皆无故。于总示喻亦无余量故，他有所缘即是所立法之能立，由无穷喻故不了知。是故由任何相皆不成无事物。

།མངོན་སུམ་གྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་མི་དམིགས་པས་གྲུབ་པ་གཞན་ཡོད་པ་དེ་ནི་རྟོགས་པ་ལ་དངོས་པོ་མེད་པར་ཐ་སྙད་གདགས་པ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པས་ཞར་ལ་འོངས་པས་ཆོག གོ་།མི་དམིགས་པ་དེ་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་གྲུབ་ལ་། དངོས་པོ་མེད་པར་གྲུབ་པའི་རྒྱུ་མི་དམིགས་པ་དང་། ཁྱད་པར་བྱ་བ་དང་། ཁྱད་པར་བྱེད་པ་གྲུབ་ལ། དངོས་པོ་མེད་པར་གྲུབ་པའི་ཁྱད་པར་བྱེད་པའི་མི་དམིགས་པ་དང་། རང་བཞིན་མི་དམིགས་པའོ། །དེ ལ་རྒྱུ་དང་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་དག་གི་ངོ་བོ་ཉིད་དངོས་པོ་མེད་པར་ཐ་སྙད་གདགས་པ་འགྲུབ་པ་ཡང་གཞན་ཡོད་པ་གྲུབ་པ་ཁོ་ན་ལས་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟར་གྲུབ་པ་དེ་ནི་འབྲས་བུ་དང་། ཁྱབ་པར་བྱ་བ་དག་དངོས་པོ་མེད་པའམ། དངོས་པོ་མེད་པར་ཐ་སྙད་གདགས་པ་གྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །རང་བཞིན་ མི་དམིགས་པ་ལ་ནི་མི་དམིགས་པ་རྟགས་སུ་གྱུར་པས་ཐ་སྙད་གདགས་པ་ཁོ་ན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ།།གལ་ཏེ་རྒྱུ་དང་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་དེ་ལས་གཞན་ཡོད་པར་གྲུབ་པའི་ངོ་བོ་མི་དམིགས་པས་གྲུབ་པ་དག་།གཞན་དངོས་པོ་མེད་པའམ་དངོས་པོ་མེད་པར་ཐ་སྙད་གདགས་པ་སྒྲུབ་པར་ བྱེད་ལ་།དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་རིག་བྱར་གྱུར་པ་དེ་གཉིས་ཁོ་ནའི་མེད་པར་ཐ་སྙད་གདགས་པའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ན། དེ་གཉིས་ཇི་ལྟར་ལྐོག་ཏུ་སྦྱོར་བ་ཡིན། རྟགས་མ་ངེས་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་ཉིད་ཀྱིས་ནི། སྦྱོར་བ་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ནའི་རྒྱུ་དང་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འབྲེལ་པ་གྲུབ་པ་དག་ གལ་ཏེ་མེད་ན་གཞན་གདོན་མི་ཟ་བར་མེད་པར་ངེས་སོ་ཞེས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འདི་དག་སྦྱོར་བ་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཟད་དོ།།དེ་ལྟ་བས་ན་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་འདི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་། ལྡོག་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་པས། དེའི་ཆས་ཁྱབ་པ་མཚན་ཉིད་གསུམ་པའི་གཏན་ཚིགས་རྣམ་པ་གསུམ་ཁོ་ན་ཤེས་ པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ།རང་གི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ལ་འཁྲུལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་དག་ནི་གཏན་ཚིགས་མཚན་ཉིད་དྲུག་པའོ་ཞེས་ཟེར་ཏེ། གསུམ་པོ་དེ་དག་དང་། གནོད་པར་མ་བྱས་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དང་། གྲངས་གཅིག་པ་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ཅན་ཉིད་དང་། ཤེས་ པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལ་རེ་ཞིག་གནོད་པར་མ་བྱས་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ནི་མཚན་ཉིད་ཐ་དད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། གནོད་པ་དང་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་དག་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཡོད་པ་ཁོ་ན་གཏན་ཚིགས་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ།

现量相之不可得所成他有，是成立了知无事物施设之能立，故可作为旁论。不可得有三种：因果事物成立而无事物成立之因不可得、所差别与能差别成立而无事物成立之能差别不可得、及自性不可得。
其中因与遍作者之体性无事物施设成立，亦唯从他有成立。如是所成彼即能成果与所遍无事物或无事物施设。于自性不可得中，不可得成相唯成立施设。
若因与遍作者异于彼有成立体性不可得所成二者，能立他无事物或无事物施设，而彼亦唯是彼二所知不可得之无施设能立，则彼二云何隐密相属？由相不定故非以量性相属，唯为显示若无非相属之因与遍作者所成系，则他必定无，故此等唯是相属。
是故此宗法具随行与退出，由彼分遍覆三相因唯有三种能知，因为于自所立法无错乱故。他说因相有六：彼三及无所害境性、欲说同数性、及知性。
其中首先无所害境性非异相，因为所害与无则不生相违故。无则不生即唯所立法有即因有。

། ཇི་ལྟར་ཆོས་ཅན་ལ་ དེ་ལྟ་བུའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་གཏན་ཚིགས་ཀྱང་ཡོད་པར་འགྱུར་ལ།འདི་ལ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ཀྱང་མེད་པར་འགྱུར། མངོན་སུམ་དང་། རྗེས་སུ་དཔག་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་ལ་གནོད་པར་ཞུགས་པ་དག་ནི། དེ་ཆོས་ཅན་དེ་ལས་ཟློག་པར་བྱེད་ལ། དེ་ཡོད་པ་ཁོ་ནས་ གཏན་ཚིགས་ཡོད་པ་ནི།དེ་ཆོས་ཅན་དེ་ལ་འཇུག་པར་བྱེད་པས། ཀྱེ་མ་དངོས་པོ་རྣམས་རབ་ཏུ་ཉམ་ང་བར་གྱུར་ཏོ། །གལ་ཏེ་གཞན་ལ་གཏན་ཚིགས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་མེད་ན་ནི་མི་འབྱུང་བ་ཡིན་གྱི། ཆོས་ཅན་ཁོ་ན་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ཅི་སྟེ་ཉོན་མོངས་འདི་མ་ནིང་བཅིབས་ ནས་བུ་ཚོལ་བར་བྱེད་དམ།གང་ཞིག་ཆོས་ཅན་ལ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་ཀྱང་ཡོད་པ་དེ་ཉེ་བར་བསྟན་ནས། ཆོས་ཅན་དེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་དང་ལྡན་པ་ཞེས་ཇི་སྐད་དུ་བྱ། གལ་ཏེ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གནོད་པ་མེད་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་སྙམ་དུ་གང་གི་ཕྱིར། ཁོ་ནར་གཏན་ཚིགས་ གཞན་དུ་ཡང་ཡོད་པར་འགྱུར་བ་དེ་ཁོ་ནའི་ཕྱིར་ཚད་མ་དག་གིས་གནོད་པར་མ་བྱས་པའི་ཆོས་དང་ལྡན་པའི་ཆོས་ཅན་ཞེས་བྱའོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན།དེ་དག་གནོད་པ་མེད་པ་ཁོ་ནས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་ལ་ནུས་པ་ཅི་ཞིག་ཡོད། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པས་གནོད་པར་བྱེད་པའི་ ཚད་མ་འཇུག་པར་ངེས་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ནི་གནོད་པ་མེད་ན་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་འགྲུབ་པས་གཏན་ཚིགས་དོན་མེད་དོ།།གནོད་པ་ཡོད་ན་ཡང་སྒྲུབ་པ་ནུས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མ་ངེས་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ནི། གནོད་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་ཡང་མེད་པར་འགྱུར་ལ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་པ་ཡང་སྲིད་པས་གནོད་ པ་མེད་པ་ལ་ནུས་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ།།གནོད་པ་མེད་པ་ནི་གནོད་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། གནོད་པ་མི་དམིགས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་ལ་ལར་གནོད་པ་སྲིད་ཀྱང་སྐྱེས་བུ་ལ་ཡོད་པར་འགྱུར་བས། དེ་ནི་གཏན་ཚིགས་སྦྱོར་བའི་ཡུལ་ཡིན་ནོ། །གཏན་ཚིགས་གནོད་པ་དམིགས་པ་ལའང་ འཇིགས་ཀྱི།གནོད་པ་ལ་མི་འཇིགས་སམ་ཅི་ན་གང་གིས་ན་གནོད་པ་ཚོད་ཡོད་པར་བྱས་ཏེ་མི་དམིགས་པ་ལའང་སྦྱོར་བར་འདོད། གཏན་ཚིགས་དེ་ནི་དོན་དམ་པར་གནོད་པ་ཡོད་དམ་མེད་ཀྱང་རུང་སྟེ། མི་ལྟོས་པར་གནོད་པ་མི་དམིགས་པ་ལ་སྦྱར་བར་བྱ་བའམ། ཅིའི་ཕྱིར་སྦྱར་བར་བྱ་། བསྒྲུབ་པར་ བྱ་བ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ།།དེས་ལ་ལར་གནོད་པ་ཡིན་བཞིན་དུ་ཡང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དམ་ཅི་གང་གིས་ན་འདི་མེད་པར་ངེས་པར་བྱ་བ་ལ་འབད་པར་ཡང་མི་བྱེད་ལ། གཏན་ཚིགས་ཀྱང་སྦྱོར། དེ་ལྟ་ན་ཡང་གནོད་པར་བྱས་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད། གཏན་ཚིགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་མ་ ཡིན་ཏེ།གནོད་པ་ཡོད་བཞིན་དུ་ཡང་འདིས་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ།

如何于有法有如是相因，而此中无所立法？现量与比量趣入所立法之所害者，令彼从有法退出，而唯由彼有即因有者，令彼趣入有法，呜呼诸事物极为可畏！
若谓："因于他无则不生所立法，非唯于有法。"何故此烦恼骑乘黄门而求子？若于有法虽无所立而有，示现彼已，云何说彼有法具所立法？
若谓："正因此故说无所害，思惟由唯因亦于他成有故，说具无量所害法之有法。"彼等由无所害即成所立故，因有何功能？若由无所立定趣入能害量，则无所害即成所立，因成无义。有所害亦无能立功能故。
若不定者，则应无能害量，亦有无所立故，于无所害无功能。无所害即是无所害。若尔云何？是不见所害，彼虽于某处有所害可能，然于补特伽罗成有，故彼是因相属境。
因于见所害亦畏，于所害不畏耶？何故限定所害而欲于不见亦相属？彼因于胜义有所害或无所害皆可，不待而应于不见所害相属，或何故相属？为成立所立故。
彼于某处虽是所害亦能立所立耶？何故于此不勤决定无，而亦相属因？如是所害境性非因相，因为虽有所害此亦有功能故。

།དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཐེ་ཚོམ་ཅན་ལ་ཁས་མ་བླངས་ན། འཇུག་པ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར། ཇི་ལྟར་མི་དམིགས་པ་ལ་གནོད་པ་ཡོད་པ་སྲིད་ན་ཡང་ཁས་བླངས་ནས། སྦྱོར་བ་དེ་བཞིན་དུ། གནོད་པ་མི་དམིགས་པ་ལ་ཡང་སྦྱོར་བར་འགྱུར་རོ། ། ཁས་ལེན་ན་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་གནོད་པ་ཡོད་ན་མི་ནུས་སོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་སྦྱར་ཀྱང་མི་ནུས་པར་འགྱུར་དུ་འོང་བས་། གནོད་པ་མི་སྲིད་པར་གཏན་ལ་མ་བབ་པར་སྦྱོར་བར་འོས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་གནོད་པ་མི་དམིགས་ན། ནུས་སོ་སྙམ་ན། དམིགས་པས་གནོད་པ་ལ ཁྱབ་བམ་ཅི་ན།གང་གིས་ན་འདི་ལྟར་གཏན་ཚིགས་གནོད་པ་སྲིད་པས་བྱས་པའི་ནུས་པ་མེད་པར་མི་འགྱུར་བ་དེ་ལོག་ན། གནོད་པ་ལྡོག་།དེ་ལྟ་ན་ཡང་གནོད་པ་མི་དམིགས་པ་ཁོ་ན་ལས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར། གཏན་ཚིགས་དོན་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། མི་དམིགས་ན་གནོད་པ་མི་ སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ།།དམིགས་པ་ལོག་ཀྱང་གནོད་པ་མི་ལྡོག་ན་ནི། གཏན་ཚིགས་ནུས་པ་མེད་པ་དེའི་སོ་ན་འདུག་པས་སྦྱོར་བ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ཆོས་ཅན་ལ་རང་གིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡོད་པ་དང་། མེད་པ་དག་ལས་གཞན་དུ་ཡང་ཡོད་པ་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་སྒྲུབ་པར་མི་བྱེད་འཇིག་པར་ཡང་མི་ བྱེད་པས།དེ་ཉེ་བར་བཀོད་པ་ནི་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་གནོད་པ་དང་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་དག་ནི་ལྷན་ཅིག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་གནོད་པ་མེད་པའི་ངོ་བོ་གཞན་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་དེ་ལས་ཁྱད་པར་གཞན་ནམ་མཚན་ཉིད་གཅིག་ཏུ་སྨོས་པར་འོས་པར་འགྱུར་ན། གང་ཞིག་ ཡོད་བཞིན་དུ་ཡང་གང་ཞིག་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་སྟེ།དཔེར་ན་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་དང་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡིན་གྲང་ན། མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཡོད་བཞིན་དུ་གནོད་པ་སྲིད་པ་འདི་ནི་མེད་པས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་། བཟློག་པ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་གཏན་ཚིགས་ དང་འགལ་བ་དག་གི་ཡུལ་ལ་གནོད་པ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར།དེ་མེད་པ་ནི། ལོགས་ཤིག་ཏུ་འདི་གཉིས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་གཏན་ཚིགས་སྦྱོར་བ་ལ་དམ་བཅས་པའི་ཉེས་པ་རྣམས་མི་སྲིད་དོ། །དམ་བཅས་པ་འབའ་ཞིག་སྦྱོར་བ་ཡང་མེད་པས་ དམ་བཅས་པའི་ཉེས་པ་བརྗོད་པར་མི་བྱའོ།།འདིས་ནི་གྲངས་གཅིག་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ཅན་ཡང་བསལ་བ་ཡིན་ནོ། །ཅི་ལྟ་བུ་གཅིག་ནི་རང་གིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡོད་པ་ཁོ་ནས་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེར་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ཅན་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ལ་དེ་ལས་གཞན་པ་དེ་གནོད་པར་ བྱེད་པ་ཁོ་ན་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དེ་དང་འགལ་བས་འདིར་གནོད་པ་དང་མཚུངས་སོ།

如是若于疑者不许，则不应趣入，如于不见虽可能有所害亦许而相属，如是于不见所害亦当相属，因为许则无差别故。若谓有所害则无能，若尔虽相属亦将无能，故未决定无所害可能不应相属。
若谓不见所害则有能，所见遍于所害耶？何故如是因由所害可能所作无能不转，彼转则所害转？如是唯由不见所害成立所立故，因成无义，因为不见则所害不可能故。见转而所害不转者，因无能住彼门故非相属。
是故于有法除自所立有无外，全不能立亦不能坏，故示现彼非有功能。是故所害与无则不生非俱有，故无所害体非异。彼异于彼差别或一相应说时，何者虽有亦成他，如宗法性与同品有等，无则不生虽有而所害可能此无，因为于所立与相违无则不生因之境不可能所害故。
彼无应别说为此二之相。是故于因相属无立宗过失。亦无唯立宗相属故不应说立宗过失。此亦遣除欲说同数性。如何为一？唯由自所立有即有故，于彼无错乱。即于彼有异于彼能害故，由与彼相违此中等同所害。

།གཞན་ཡང་ཅི་དངོས་སུ་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཟླ་བོ་མི་སྲིད་པ་དེ་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པའམ། བཟློག་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནམ། འོན་ཏེ་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཟླ་བོ་རབ་ཏུ་མ་བསྟན་པ་ཞིག་ཡིན་། ཅིར་འགྱུར། གལ་ཏེ་ གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཟླ་བོ་མ་བསྟན་པ་ཞིག་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་ནི།ངེས་པར་བྱ་བར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར། འདི་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །གཏན་ཚིགས་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་མ་ངེས་པའི་བདག་ཉིད་ནི། དེའི་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཐེ་ཚོམ་ཅན་བཞིན་ནོ། ། ཐེ་ཚོམ་ཅན་གྱི་མཚན་ཉིད་ནི། གཏན་ཚིགས་ཀྱང་མ་ཡིན་པས། འགའ་ཡང་གཏན་ཚིགས་སུ་མི་འགྱུར་ཏེ། མཚན་ཉིད་མཚུངས་པ་ལ་ཟླ་བོ་སྲིད་པ་མཐོང་ན། ཟླ་བོ་མ་མཐོང་བ་ལ་ཡང་དོགས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་དེ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁྱད་པར་ཡོད་ན་ནི་གཏན་ཚིགས ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ།དེས་གཉེན་པོ་གཅིག་ཏུ་བསལ་བའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱིས་རང་གི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ངེས་པར་བྱེད་པས་དེའི་མཚན་ཉིད་ཅན་མ་ཡིན་པ་གཏན་ཚིགས་སུ་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་ན་གྲངས་གཅིག་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ཅན་དོན་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །འདིའི་ཕྱིར་འགལ་བར་འཁྲུལ་པ་ མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཉམས་པར་འགྱུར་ཏེ་།རང་གི་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པའི་གཏན་ཚིགས་དག་ཆོས་ཅན་གཅིག་ལ་འགལ་བར་འདུ་ན་འགལ་བ་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །གང་ཞིག་རྟོགས་ནས་ཟླ་བོ་སྲིད་དམ་མི་སྲིད་པ་དག་བལྟ་བར་བྱ་བ་ཁྱད་པར་དེའི་ངོ་བོ་ཡང་མི་སྟོན་ཏམ། དེ་ལྟ་བས་ན་ཁྱད་ པར་མེད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པས་།ཐམས་ཅད་དུ་དོགས་པར་འགྱུར་རོ། །ཟླ་བོའི་གཏན་ཚིགས་མཐོང་བའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱང་། དང་པོར་ཅིག་ཤོས་དང་། ཁྱད་པར་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་དམིགས་སོ། །ཟླ་བོའི་གཏན་ཚིགས་སྲིད་པ་རྣམས་ཀྱི་ཡང་དེ་ཐམས་ཅད་དུ་མི་དམིགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཤེས་ རབ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་དང་ལྡན་པས་བརྟགས་ན་མཐོང་སྟེ།དེས་ན་སྲིད་པ་དང་མི་སྲིད་པ་དག་མ་ངེས་པས་མཚན་ཉིད་མ་ངེས་པའི་ཕྱིར་། འགའ་ཡང་གཏན་ཚིགས་སུ་འགྱུར་རོ། །འོན་ཏེ་ཟླ་བོའི་གཏན་ཚིགས་རབ་ཏུ་མ་བསྟན་པ་ཞིག་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་འོ་ན་ནི་གང་གི་ཚེ་སྒྲ་ཉིད་རྟག་པར་ཁས་ ལེན་པ་དེའི་ཚེ་འདིའི་གཏན་ཚིགས་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ།

复次，直接不可能有因之对立者是真实知或相违因耶？抑或是未显因之对立者？云何？若谓是未显因之对立者，则因不能决定故，此非相。亦非无因，不定性能立法非其相，如疑宗法。
疑相亦非因，故皆不成因，因为于相同见有对立者，于不见对立者亦生疑，无差别故。若有差别则是因相，由彼一向遮对治之因决定自所立故，非彼相者不成因。如是欲说同数性成无义。
由此相违无错乱相坏，具自相之因于一有法集相违者，名相违无错乱。何者了知已，应观对立者可能不可能，亦不显彼差别体性，是故唯无差别故，一切成疑。
见对立因之因，初与他及少许差别亦不见。对立因可能者亦非一切不见。具殊胜智慧观察则见，故由可能不可能不定，相不定故，皆不成因。
若谓是未显对立因，如说："尔时若许声性常，则此唯成因。"

། གལ་ཏེ་འདི་ལ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་གཏན་ཚིགས་བྱས་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་འགའ་ཞིག་ཀྱང་བསྟན་པར་མ་གྱུར་ནའོ་ཞེས་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ་ཞེ་ན། འདི་ནི་བསྒྲགས་སུ་ཡང་མི་རུང་ལ། བཅབ་ཏུ་ཡང་མི་རུང་བས་མི་བཟད་པའི་སྐབས་སུ་ཆུད་པ་ ཡིན་ན།ཇི་ལྟ་ཞིག་ཏུ་བརྒལ་བར་ནུས། གཏན་ཚིགས་འདིས་ཇེ་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱང་རང་གིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དེ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་བྱས་ཤིང་། དེའི་ཚད་མ་ཅན་གྱི་སྐྱེས་བུ་རྣམས་ཀྱང་། མངོན་པར་མཐོ་བ་དང་། ངེས་པར་ལེགས་པ་དག་ལ་ཡང་དག་པར་སྦྱར་ནས། ཡང་ཕྱིར་ཁྱོད་ཀྱིས་ སྐྱེས་བུས་གཏན་ཚིགས་གཞན་བསྟན་པས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ནུས་པ་མེད་པར་བྱས་ཏེ།དངོས་པོ་དེ་དག་དང་། སྐྱེས་བུ་དེ་དག་ཀྱང་དེའི་དངོས་པོ་དང་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ལས་ཉམས་པར་བྱས་ནས། རྒྱལ་པོ་རྒྱལ་སྲིད་ཤོར་བ་ལྟར་དཀའ་ཐུབ་ཀྱི་ནགས་ཚལ་དུ་འགྲོ་བས་འདིར་ཇི་སྐད་སྨྲ་བར་བྱ། སྒྲུབ་ པ་ཉིད་སྐྱེས་བུའི་སྤོབས་པས་བྱས་པ་ཡང་ཡིན་ཏེ།དེ་ནི་དངོས་སུ་སྨྲ་བའམ། སྒྲུབ་པ་མ་ཡིན་པ་ཅི་ཞིག་ཡོད། གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ཆོས་དེ་ཡོད་པ་ཅན་ཞིག་ཡིན་ན་ནི། ཇི་ལྟར་གཞན་དུ་བྱེད་པར་འགྱུར་ཏེ། དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་དང་། ངོ་བོ་ཉིད་འགལ་ བ་གཉིས་ཀྱང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཆོས་དེའི་ཡོད་པ་ཅན་མ་ཡིན་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ཡང་གཞན་དུ་ཡང་ཇི་ལྟར་འགའ་ཞིག་གིས་སྒྲུབ་པ་ཡིན། དེ་ལྟ་བས་ན་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་རང་གིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བར་བཤད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་འབྲས་བུ་དང་རང་བཞིན་དག་གི་དེའི་མཚན་ཉིད་ལ་ཟླ་ བོའི་གཏན་ཚིགས་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ་།།གྲངས་གཅིག་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ཅན་ནི་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་གཅད་པར་བྱ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཤེས་པ་ཉིད་ནི་རྟགས་ཀྱི་ཆོས་མ་ཡིན་ན་ཇི་ལྟར་རྟགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དུ་འགྱུར་། རྟགས་ངོ་བོ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞིག་ལས་ དོན་རྟོགས་པར་བྱ་ཞེས་བསམ་པར་བྱ་བ་ལ།རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ལ་སླུ་བར་མི་བྱེད་པའི་ངོ་བོ་ལ་བྱ་སྟེ། གང་ཞིག་མཐོང་ནས་འདིས་སྒྲུབ་པ་དང་། སྒྲུབ་པ་མ་ཡིན་པ་དག་རྣམ་པར་ཕྱེ་ནས། དེ་ལ་འདོད་པའི་དོན་ཉེ་བར་འཇོག་པར་བྱེད་པ་ལ་ཡིད་ཆེས་ནས་འཇུག་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ ལ་འདིའི་བདག་གི་ངོ་བོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མཚན་ཉིད་ཡིན་གྱི་གཞན་གྱི་ངོ་བོ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།།རྟོགས་པ་སྐྱེ་བ་ལ་ཉེ་བར་སྦྱོར་བ་ཙམ་གྱིས་དེའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ན་ནི། ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་ན་ནི་གཞལ་བྱ་དང་སྐྱེས་བུ་ལ་སོགས་པ་ཡང་དེའི་མཚན་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། དེ་དག་མེད་པར་ནི་ རྟགས་ཅན་ལ་ཤེས་པ་མི་སྐྱེའོ།།འོ་ན་ནི་ངེས་པ་སྨོས་པར་མི་བྱའོ་ཞེ་ན། མི་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་གཞན་གྱི་དོན་དུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ།

若谓如说："若于此未显无常性因所作性等任何者。"此不应宣说亦不应隐藏，堕入难忍处，云何能超越？此因令诸事物成自所立之体性，其量者补特伽罗等，趣入增上生与决定胜，而汝复以补特伽罗显示他因令无能立功能，令彼等事物与补特伽罗失其体性与圆满，如失国王往苦行林，此中当如何说？
能立即是补特伽罗勇悍所作，彼直接说或非能立有何？若由因体性有彼法者，云何成他？因为诸事物体性不成他及二体性无相违故。若非有彼法者，云何由某者能立为他？
是故由体性说自所立无则不生相之果性自性二者，于彼相中不可能有对立因故。欲说同数性非相，因为无所遮故。若知性非因法，云何成因相？
应思由何因体了知义？于能了不欺体性，见彼已分别此能立非能立，于彼安立所欲义，信解而趣入。其中此自体性是相，非他体性。若仅由令生了知近行是其相者，则成太过。如是所量补特伽罗等亦应成其相，因为无彼等于所诠不生知故。
若谓不应说决定，非不应说，因为彼是为他故。

།མཐོང་བ་དང་མ་མཐོང་བ་དག་གིས་གཏན་ཚིགས་ཤེས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པར་འདོད་པ་དག་གིས་གཏན་ཚིགས་ནུས་པར་མི་འགྱུར་བ་ཁོ་ན་སྟེ། མཐོང་ བ་དང་།མ་མཐོང་བ་དག་ཡོད་བཞིན་དུ་ཡང་ཤེས་པར་བྱེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དག་གིས་ཤེས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ངེས་པ་སྨོས་སོ། །དེས་ན་གཞན་གྱི་ངོ་བོ་ནི་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། དེས་རྟགས་ཀྱི་ངོ་བོའི་ཁྱད་ པར་མི་སྟོན་པའི་ཕྱིར་རོ།།ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དེ་དག་ནི་དེའི་ངོ་བོ་སྒྲུབ་པ་འཇུག་པས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་སྟེ། ཐབས་གཞན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ཡོད་པ་དང་། མེད་པ་སྨོས་པ་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་དེ་བསྒྲུབ་པའི་ཚད་མ་འཕེན་མོད་ཀྱི། འདི་གཉིས་གསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། མཚན་ཉིད་ལ་ ལས་ངེས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་ཡིན་ནོ།།དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཤེས་བྱ་ཡོད་པར་རྣམ་པར་གཞག་པ་ནི་ཤེས་པ་ཡོད་པའི་རྒྱུ་རྐྱེན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་གཉིས་ཉིད་ཡོད་པར་རབ་ཏུ་མི་འགྲུབ་པས་ཐམས་ཅད་ལ་ཡོད་པར་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཉིད་དེ་སྒྲུབ་པ་དང་ལྡན་པའི་ཚད་མ་འདྲེན་པ་ཡིན་ནོ། ། བསྟན་བཅོས་བྱེད་པ་ནི་གཞན་གྱི་དོན་ཡིན་པའི་ཡང་ཕྱིར་ཏེ། ཚུལ་གསུམ་པའི་རྟགས་ཡོད་པ་ནི། དོན་འདོམས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གང་དག་ཚུལ་དེ་མི་ཤེས་པ་དེ་དག་ནི། དེས་མི་འཇུག་པས་གཞན་ཤེས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་གྲུབ་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་ཁ་ཅིག ཡོད་པ་དང་།མེད་པ་དེ་དག་ཁོ་ན་མཐོང་བ་དང་། མ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་རྣམ་པར་འཇོག་པར་བྱེད་པས། དེ་དགག་པའི་ཕྱིར་ངེས་པའི་སྒྲ་སྨོས་སོ། །ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དག་ཡོད་ཀྱང་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་། ལྡོག་པ་དག་ཡོད་པ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་ཕྱིར། ཡོད་པར་རབ་ཏུ་འགྲུབ་པ་ནི་ཚད་ མ་གང་ལས་འདི་གཉིས་ངེས་པ་དེ་ལ་རག་ལུས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར།ཁོ་བོས་སྨོས་པར་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་སྨོས་པ་ཙམ་གྱིས་དེ་སྒྲུབ་པའི་ཚད་མ་འཕེན་པར་འགྲུབ་པ་དེའི་ཕྱིར་ཡང་ཤེས་པ་ནི་མཚན་ཉིད་ཐ་དད་པར་གྱུར་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཉིད་ཀྱི་དོན་རྟོགས་པའི་ཕྱིར། ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་ལས་ཉེ་བར་གཏོད་པའི་དོན་བཞིན་ནོ། །འོ་ན་ནི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པ་དག་ཀྱང་སོ་སོ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། གཅིག་སྦྱར་བས་གཉི་ག་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དག་ལ་གཏན་ཚིགས ཡོད་པ་དང་།མེད་པ་དག་ནི་ཕན་ཚུན་ལྟོས་ནས་ཚིག་གཅིག་གིས་གཉི་ག་གོ་བར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱའི། གཉིས་པ་དང་དོན་གཅིག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ།

诸欲由见与不见了知因者，因定成无能，因为见有见与不见而非能了知故。故为令知由有无能了知故说决定。故他体性非相，因为彼不显因体差别故。
彼等有无应由能立趣入通达，因为无他方便故。故仅说有无亦能引生彼能立量，为明此二，于相中相属决定声。若不尔，所知安立是知有之因缘故，彼二有性不成，于一切有性安立即引生具能立量。
造论是为他故，三相因有是能诠义，诸不知彼相者，由彼不趣入故为令他了知故虽成知，然有一类唯由见不见彼等有无安立，为遮彼故说决定声。虽有有无，由疑随行及返故，有性成立待由何量决定此二，为令知故我说。
由于仅说有无引生彼能立量成故，知非异相，因为通达彼义故，如由宗法性近置义。若尔随行及返亦非各别，因由说一了知二故。非尔，于同品异品因有无互相观待，由一语令了知二，谓非二与一义。

།དེ་ཁོ་ན་ལ་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ལ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་ཕན་ཚུན་འཕེན་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ངེས་པ་སྟོན་པ་གཅིག་ཀྱང་འཕེན་པ་གཉིས་པ་མེད་ན་ མེད་པའི་ཕྱིར་ཚིག་འདིས་ནི་ཤུགས་ཀྱིས་གཉི་ག་འཕེན་པར་བྱེད་ཀྱི།ཡོད་པ་དང་མེད་པ་འབའ་ཞིག་འཕེན་པར་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ངེས་པ་དང་ལྡན་པ་དག་ནི་འབའ་ཞིག་པ་དག་མ་ཡིན་ཏེ། ངེས་པ་ནི་གཉི་གའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་གང་གིས་ན་ཡོད་པའམ། མེད་པ་གཉིས་པ་ འཕེན་པར་འགྱུར་བ་དེ་ལ་ཡོད་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ཡང་ཡོད་པ་འབའ་ཞིག་ལ་མི་བྱ་ལ།ཅིག་ཤོས་ཀྱིས་ཀྱང་མེད་པ་འབའ་ཞིག་མ་ཡིན་ནོ། །ཤེས་པ་ནི་དེ་ལྟར་གཞན་ཤེས་པར་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་གསུམ་པ་ལས་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པས། མཚན་ཉིད་གཞན་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་གཏན་ཚིགས་ ནི་མཚན་ཉིད་དྲུག་པ་མ་ཡིན་ནོ།

若问：于彼唯有无之语岂非互相引生？虽一示决定亦引生二，因为无第二则无故，此语以势力引生二者，非唯引生有无。具决定者非唯一，因为决定是二者体性故。
是故于引生有或无第二者，有性亦非唯于有，他者亦非唯无。知如是非异于令他了知之第三相，故非异相。是故因非六相。

།གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཐིགས་པ་སློབ་དཔོན་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པས་མཛད་པ་རྫོགས་སོ་།། །།རྒྱ་གར་གྱི་མཁན་པོ་པྲཛྙཱ་ཝར་མ་དང་ཞུ་ཆེན་གྱི་ལོ་ཙཱ་བ་དགེ་སློང་དཔལ་བརྩེགས་རཀྵི་ཏས་བསྒྱུར་ཅིང་ཞུས་ཏེ་གཏན་ལ་ཕབ་པ།། །།

《因明滴论》由阿阇黎法称造，圆满。
由印度堪布般若瓦摩与大校译师比丘吉祥积护译校并审定。
（注：这是典型的藏文佛典结尾题记，其中包含著作名称、作者、译者信息。"阿阇黎"是对佛教大师的尊称，"法称"是印度因明学大师，"般若瓦摩"和"吉祥积护"是译者的名字。）

